فعالیت ۲۴ ساعته مرز باشماق، تسهیل مبادلات تجاری و تسریع واردات خودرو به منطقه آزاد بانه ـ مریوان

به گزارش کرد پرس، در نشست بررسی مسائل و موانع مبادلات مرزی استان کردستان که با حضور فرود عسگری، معاون وزیر امور اقتصادی و دارایی و رئیس کل گمرک جمهوری اسلامی ایران، ارسلان ازهاری، معاون هماهنگی امور اقتصادی و توسعه منطقه ای استانداری کردستان، فرامرز امیدی، ناظر گمرکات استان، نژاد جهانی، فرماندار مریوان و جمعی از مسئولان استانی برگزار شد، مهم ترین چالش ها و مطالبات فعالان اقتصادی در مرز بین المللی باشماق مورد بررسی قرار گرفت.

تسهیل تشریفات گمرکی، اجرای مدیریت یکپارچه مرزی، فعالیت شبانه روزی باشماق، توسعه زیرساخت های ترانزیتی، رفع موانع اجرای طرح های مرتبط با منطقه آزاد بانه ـ مریوان و تسریع در صدور مجوز واردات خودرو از مهم ترین محورهای این نشست بود.

آمادگی گمرک برای فعالیت شبانه روزی مرز باشماق

رئیس کل گمرک جمهوری اسلامی ایران، در این نشست با تأکید بر ضرورت تسهیل مبادلات مرزی و کاهش موانع پیش روی فعالان اقتصادی، بر اجرای مدیریت واحد مرزی، حذف کنترل های موازی و انتقال فرآیندهای زمان بر ارزیابی و تشریفات گمرکی به گمرکات مبدأ و داخلی تأکید کرد.

فرود عسگری با اشاره به مطالبه فعالان اقتصادی برای فعالیت ۲۴ ساعته مرز بین المللی باشماق مریوان، اظهار کرد: گمرک جمهوری اسلامی ایران آمادگی دارد با هماهنگی دستگاه های مستقر در مرز و طرف عراقی، زمینه فعالیت شبانه روزی این گذرگاه تجاری را فراهم کند.

وی همچنین از تفویض اختیارات قانونی لازم به مدیرکل گمرکات کردستان برای تسهیل فعالیت های منطقه آزاد تجاری ـ صنعتی بانه و مریوان خبر داد؛ اقدامی که می تواند در کاهش موانع اجرایی و تسریع در رسیدگی به مسائل گمرکی این منطقه مؤثر باشد.

مدیریت واحد مرزی؛ پیش شرط تسریع در مبادلات تجاری

معاون هماهنگی امور اقتصادی و توسعه منطقه ای استانداری کردستان، مدیریت یکپارچه مرز را یکی از الزامات بهبود عملکرد مبادلات تجاری دانست و گفت: موضوع مدیریت واحد مرزی در شورای توسعه استان مطرح شده است و برای ساماندهی ترددها و تسریع در امور تجاری، ضروری است دستگاه های مستقر در مرز از سازوکاری هماهنگ و یکپارچه تبعیت کنند.

ارسلان ازهاری با اشاره به جایگاه راهبردی مرز باشماق، اظهار کرد: مجموع مبادلات تجاری استان کردستان در سال گذشته، در رویه های صادرات، واردات، ترانزیت و اجرای قانون ساماندهی مبادلات مرزی، به بیش از ۷ میلیارد و ۴۰۰ میلیون دلار رسیده است.

وی افزود: فعالیت مرز باشماق علاوه بر ایجاد فرصت های اشتغال برای مرزنشینان، در تأمین مواد اولیه و ماشین آلات موردنیاز واحدهای تولیدی نیز نقش مؤثری دارد. این گذرگاه همچنین در دوره های حساس کشور، از جمله جنگ تحمیلی اخیر و زمان بروز ناترازی انرژی، در انتقال و تأمین کالاهای اساسی و سوخت نقش مهمی ایفا کرده است.

معاون هماهنگی امور اقتصادی و توسعه منطقه ای استانداری کردستان در ادامه بر ضرورت اجرای طرح حمل یکسره کالا تأکید کرد و گفت: تخلیه و بارگیری مجدد کالاهای صادراتی، به ویژه محصولات کشاورزی و کالاهای فسادپذیر، می تواند موجب کاهش کیفیت محصولات و افزایش هزینه های حمل ونقل شود؛ بنابراین، فراهم کردن سازوکار لازم برای اجرای حمل یکسره کالا در مرز باشماق ضروری است.

ازهاری همچنین با اشاره به تفاهم نامه میان گمرک جمهوری اسلامی ایران و استانداری کردستان برای فعالیت ۲۴ ساعته مرز باشماق، بیان کرد: شبانه روزی شدن فعالیت این مرز علاوه بر آنکه مطالبه طرف عراقی است، در چارچوب تعهدات طرفین نیز قرار دارد؛ با این حال، اجرای کامل آن مستلزم تأمین نیروی انسانی موردنیاز و امکانات رفاهی برای کارکنان گمرک است.

مطالبه تفویض اختیارات اقتصادی به استان کردستان

وی با انتقاد از تمرکز تصمیم گیری های اقتصادی در سطح ملی، خواستار واگذاری اختیارات بیشتر به استان شد و گفت: با وجود تأکید دولت بر تفویض اختیارات به استان ها، تصمیم گیری در چارچوب کارگروه ماده ۴ قانون ساماندهی مبادلات مرزی همچنان در سطح ملی متمرکز است.

به گفته معاون هماهنگی امور اقتصادی و توسعه منطقه ای استانداری کردستان، با توجه به شناخت مسئولان استانی از شرایط مرزی و نیازهای فعالان اقتصادی، واگذاری اختیارات این کارگروه به کردستان می تواند زمینه تسریع در تصمیم گیری ها، کاهش بروکراسی اداری و تسهیل فرآیندهای تجاری را فراهم کند.

ازهاری همچنین از پیگیری اقدامات مربوط به آماده سازی زیرساخت ها و استقرار دستگاه ایکس ری در مرز باشماق خبر داد و افزود: بر اساس وعده پیمانکار، پیش بینی می شود این دستگاه حداکثر تا آذرماه سال جاری به بهره برداری برسد.

تسریع در اجرای طرح جامع پایانه مرزی باشماق، افزایش همکاری و هماهنگی با منطقه آزاد تجاری ـ صنعتی بانه و مریوان، استقرار دستگاه ایکس ری کامیونی متحرک، تقویت ساختار تشکیلاتی و تأمین نیروی انسانی گمرک در مرزهای باشماق، سیرانبند بانه، سیف سقز، مله خور و خانم شیخان و واریز درآمدهای گمرکی به حساب خزانه معین استان، از دیگر مطالبات مطرح شده از سوی معاون اقتصادی استاندار کردستان بود.

مبادلات تجاری ۲.۳ میلیارد دلاری کردستان در نیمه نخست سال

ناظر گمرکات استان کردستان، در ادامه نشست گزارشی از عملکرد شش ماهه گمرکات استان ارائه کرد و گفت: در نیمه نخست سال جاری، بیش از یک میلیون و ۹۰۰ هزار تن کالا به ارزش ۲ میلیارد و ۳۰۰ میلیون دلار در رویه های مختلف گمرکی، شامل صادرات، واردات، ترانزیت و ورود و خروج موقت، مبادله شده است.

به گفته فرامرز امیدی، در این مدت بیش از ۷۲۰ هزار تن کالا به ارزش ۳۰۷ میلیون دلار به ۲۰ کشور جهان صادر شده و ۸۷۶ هزار تن کالا به ارزش ۱۴۰ میلیون دلار نیز از طریق مرز باشماق، سنندج و بازارچه های مرزی وارد کشور شده است.

وی با اشاره به اهمیت توسعه زیرساخت های تجاری و لجستیکی، بر تقویت زیرساخت های ترانزیتی، ایجاد بندر خشک یا بندر لجستیک در حد فاصل سنندج و دهگلان و رفع موانع اجرای مدیریت واحد مرزی تأکید کرد.

ناظر گمرکات استان کردستان همچنین موضوع هزینه های مربوط به ایکس ری کامیون ها در سمت عراق را از دیگر مسائل نیازمند بررسی و پیگیری برشمرد.

تسریع در واردات خودرو به منطقه آزاد بانه ـ مریوان

فرماندار مریوان نیز در این نشست با تأکید بر ضرورت رفع موانع اجرایی مرز باشماق، تسریع در فرآیند واردات خودرو به منطقه آزاد تجاری ـ صنعتی بانه و مریوان را یکی از مطالبات جدی مردم و فعالان اقتصادی منطقه عنوان کرد.

نژاد جهانی با اشاره به تصویب منطقه آزاد بانه ـ مریوان و انتظارات ایجادشده در میان مردم، اظهار کرد: با گذشت زمان، محقق نشدن امکان واردات خودرو به یکی از دغدغه های جدی مردم منطقه تبدیل شده است.

وی با اشاره به پیگیری های استاندار کردستان و مصوبات شورای تأمین استان، خواستار ارائه راهکاری فوری و اجرایی از سوی دولت شد و افزود: انتظار می رود صدور مجوز واردات خودرو به منطقه آزاد بانه ـ مریوان به عنوان یکی از نتایج ملموس سفر رئیس کل گمرک جمهوری اسلامی ایران به منطقه، با جدیت پیگیری شود.

فرماندار مریوان تأکید کرد که رفع این مانع می تواند در تحقق ظرفیت های اقتصادی منطقه آزاد و پاسخ گویی به مطالبات مردم و فعالان اقتصادی نقش مؤثری داشته باشد.

انتقاد از عملکرد انبارهای عمومی و ضرورت اصلاح رویه های مرزی

جهانی در بخش دیگری از سخنان خود، با اشاره به مشکلات فرآیندی در مرز باشماق، ضمن تأکید بر اعتماد به سلامت و تعهد مدیریت گمرک باشماق، گفت: وجود رویه های معیوب در برخی بخش ها و ناهماهنگی میان دستگاه های مرتبط، مشکلاتی را برای فعالان اقتصادی و مجموعه های اجرایی ایجاد کرده است.

وی با انتقاد از عملکرد شرکت انبارهای عمومی، بیان کرد: بر اساس مستندات موجود، عملکرد این مجموعه نتوانسته رضایت فعالان اقتصادی و دستگاه های اجرایی شهرستان و استان را جلب کند؛ ازاین رو، بازنگری اساسی در سیاست ها و شیوه عملکرد این شرکت ضروری است.

فرماندار مریوان همچنین بر لزوم ساماندهی رویه های ورود و خروج کالا تأکید کرد و گفت: تعدد رویه های مرتبط با جابه جایی کالا، موجب پیچیدگی فرآیندها و ابهام در مسئولیت ها شده است. یکپارچه سازی این رویه ها و تعیین شفاف وظایف دستگاه های مسئول و ذی نفعان مرزی می تواند به ارتقای نظم، هماهنگی و امنیت در باشماق کمک کند.

اولویت بخشی به ترانزیت ملی و ساماندهی صف کامیون ها

جهانی با تأکید بر جایگاه راهبردی مرز باشماق در حوزه ترانزیت و صادرات، افزود: اولویت اصلی این مرز باید تسهیل عبور کالاهای ترانزیتی و حمایت از صادرات باشد.

وی با اشاره به مشکلات ایجادشده برای ناوگان ترانزیتی، ادامه داد: در شرایط فعلی، توقف کامیون های ترانزیتی به مدت حدود ۱۰ روز در صف ورود، به دلیل تردد کامیون های حامل بار ترجیحی اقلیم کردستان، مشکلات جدی برای فعالان این حوزه ایجاد کرده است.

فرماندار مریوان این وضعیت را مغایر با اهداف توسعه ای و منافع ملی دانست و بر ضرورت تدوین رویه هایی شفاف، قاطع و کارآمد برای مدیریت صف ها و جلوگیری از اختلال در روند ترانزیت تأکید کرد.

جهانی همچنین با اشاره به اجرای طرح «فول باک» در حوزه سوخت، گفت: با وجود تصویب این طرح در هیئت وزیران، اجرا نشدن آن در محدوده ترانشیپ، پیامدهای اجتماعی و چالش هایی از جمله «دیپ زنی» و تغییرات نقدی ارز را به دنبال داشته است.

وی در ادامه، استقرار مدیریت واحد در مرز باشماق و تقویت هماهنگی میان دستگاه های مستقر را از الزامات رفع مشکلات موجود برشمرد و بار دیگر بر ضرورت تفویض اختیارات کارگروه ماده ۴ به استان ها تأکید کرد.

فرماندار مریوان نیز ضمن قدردانی از اقدامات انجام شده برای راه اندازی دستگاه ایکس ری در باشماق، ابراز امیدواری کرد با تداوم حمایت ها و پیگیری های مسئولان، زیرساخت های مرتبط با کنترل و بازرسی توسعه یابد و روند تردد و مبادلات تجاری با کارآمدی بیشتری انجام شود.

توسعه زیرساخت های کنترلی و لجستیکی در باشماق

توسعه زیرساخت های نظارتی و لجستیکی از دیگر محورهای مطرح شده در این نشست بود. مسئولان استان بر ضرورت تکمیل طرح جامع پایانه مرزی باشماق، تسریع در بهره برداری از دستگاه ایکس ری، استقرار تجهیزات ایکس ری کامیونی متحرک و تقویت نیروی انسانی گمرک در مرزهای استان تأکید کردند.

در کنار این موارد، ایجاد بندر خشک یا بندر لجستیک در مسیر سنندج ـ دهگلان، بررسی هزینه های ایکس ری کامیون ها در سمت عراق و واریز درآمدهای گمرکی به حساب خزانه معین استان نیز به عنوان موضوعات مرتبط با تقویت زیرساخت های تجاری و افزایش بهره وری اقتصادی کردستان مطرح شد.

ضرورت تبدیل مصوبات به اقدامات اجرایی

مجموع مطالبات مطرح شده در نشست بررسی مسائل و موانع مبادلات مرزی کردستان نشان می دهد که بهبود عملکرد مرز باشماق به مجموعه ای از اقدامات هماهنگ در حوزه مدیریت، مقررات، زیرساخت و تأمین نیروی انسانی نیاز دارد.

فعالیت شبانه روزی مرز، حذف کنترل های موازی، اجرای حمل یکسره کالا، ساماندهی صف کامیون های ترانزیتی، اصلاح عملکرد شرکت انبارهای عمومی، تفویض اختیارات تصمیم گیری به استان و تسریع در صدور مجوز واردات خودرو به منطقه آزاد بانه ـ مریوان، از مهم ترین موضوعاتی است که در این نشست مورد تأکید قرار گرفت.