بارز کردستان زیر ذره بین صورت های مالی/تولید کاهشی، زیان سنگین و طرح توسعه بلاتکلیف

به گزارش کرد پرس، لاستیک بارز کردستان از مهم ترین واحدهای صنعتی استان و از مجموعه های زیرمجموعه گروه صنعتی بارز است؛ کارخانه ای که از ابتدا با هدف توسعه صنعت و اشتغال در کردستان راه اندازی شد و قرار بود با افزایش ظرفیت تولید، نقش پررنگ تری در بازار تایر کشور ایفا کند.

اما صورت های مالی ۶ ماهه منتهی به ۳۱ خرداد ۱۴۰۵ تصویری متفاوت از وضعیت مالی شرکت ارائه می دهد. بر اساس گزارش های منتشرشده، شرکت در این دوره حدود یک هزار و ۲۹۶ میلیارد تومان زیان خالص ثبت کرده، در حالی که در دوره مشابه سال قبل حدود ۳۰۲ میلیارد تومان سود خالص داشت. در عین حال، سود عملیاتی شرکت افزایش یافته، اما هزینه های مالی و سایر هزینه های غیرعملیاتی بخش قابل توجهی از این سود را از بین برده اند.

سود عملیاتی هست، اما در نهایت زیان می ماند

یکی از نکات قابل تأمل در صورت های مالی، فاصله میان عملکرد عملیاتی و نتیجه نهایی شرکت است. گزارش های منتشرشده از افزایش حدود ۵۱ درصدی سود عملیاتی حکایت دارد، اما هزینه مالی حدود ۴۸۶ میلیارد تومانی و سایر درآمدها و هزینه های غیرعملیاتی که رقم قابل توجهی داشته، باعث شده نتیجه نهایی فعالیت شرکت به زیان سنگین منتهی شود.

این وضعیت یک پرسش اساسی را پیش روی مدیران قرار می دهد: اگر شرکت در بخش عملیات توان ایجاد سود دارد، چرا ساختار هزینه ای و مالی آن اجازه نمی دهد این عملکرد به سود خالص تبدیل شود؟

موضوع زمانی جدی تر می شود که عملکرد تولید نیز همزمان با این فشار مالی مورد بررسی قرار گیرد.

کاهش تولید؛ عددها چه می گویند؟

بر اساس اطلاعات مورد استناد درباره عملکرد تولید، میزان تولید بارز کردستان در مقایسه با دوره مشابه کاهش داشته است. در داده های ارائه شده، تولید از حدود ۲۲ هزار تن به ۱۴ هزار تن رسیده است؛ یعنی کاهش واقعی حدود ۳۶ درصدی، نه ۴۰ درصدی.

از سوی دیگر، درباره افت شدید تولید در ماه های تیر و مرداد نیز ارقامی تا حدود ۸۰ درصد مطرح شده است؛ رقمی که برای تبدیل شدن به یک گزاره قطعی رسانه ای، نیازمند انتشار آمار ماهانه رسمی شرکت و مقایسه آن با ظرفیت اسمی و تولید مدت مشابه سال قبل است.

با این حال، حتی کاهش ثبت شده در دوره مالی نیز برای کارخانه ای با این میزان سرمایه گذاری، ظرفیت و اهمیت اقتصادی، موضوع کوچکی نیست و نیازمند توضیح روشن درباره دلایل توقف یا کاهش ظرفیت خطوط تولید است.

طرح توسعه؛ سرمایه گذاری انجام شده، اما سرنوشت پروژه روشن نیست

طرح توسعه بارز کردستان نیز یکی دیگر از نقاط پرسش برانگیز است. در سال های گذشته، توسعه ظرفیت این کارخانه تا سطح ۵۰ هزار تن مطرح شده بود و حتی روابط عمومی گروه صنعتی بارز از بررسی موانع تولید و ضرورت تأمین تجهیزات و نیروی انسانی برای تثبیت تولید و اجرای طرح توسعه خبر داده بود.

اکنون پرسش اصلی این است که وضعیت فعلی این طرح چیست؟

اگر منابع مالی خرید تجهیزات تأمین شده، ماشین آلات خریداری شده یا سفارش گذاری شده و زیرساخت های عمرانی پروژه نیز ایجاد شده است، چرا ظرفیت جدید هنوز به تولید نرسیده است؟ اگر مشکل از تأمین ارز، واردات تجهیزات یا مسائل قراردادی است، چه میزان از منابع شرکت در این بخش متوقف مانده و زمان بندی جدید برای بهره برداری چیست؟

این پرسش ها بدون ارائه گزارش دقیق از میزان پیشرفت فیزیکی، تعهدات ارزی، قراردادهای خرید و زمان بندی ورود تجهیزات، قابل پاسخ نیست.

استخدام نیروی جدید در شرایط افت تولید؛ سؤال دیگری که پاسخ می خواهد

یکی دیگر از موضوعات قابل تأمل، همزمانی کاهش تولید با افزایش نیروی انسانی است. در گزارش های منتشرشده درباره عملکرد ۶ماهه شرکت، از استخدام ۲۹ نیروی جدید در شرایط کاهش تولید و فروش سخن گفته شده است.

اصل جذب نیروی انسانی در یک واحد صنعتی به خودی خود محل اشکال نیست؛ مسئله این است که این استخدام ها با چه نیازسنجی و چه برنامه تولیدی انجام شده است.

مدیریت بارز کردستان باید روشن کند نیروهای جدید در چه بخش هایی به کار گرفته شده اند، فرآیند جذب آنان چگونه بوده، چه تعداد از نیروها بومی استان هستند، هزینه سالانه تحمیل شده به شرکت چقدر است و نسبت افزایش نیروی انسانی با ظرفیت واقعی تولید چه تغییری کرده است.

اگر هدف، آماده سازی کارخانه برای افزایش ظرفیت و راه اندازی طرح توسعه بوده، این موضوع باید در برنامه رسمی توسعه شرکت قابل مشاهده باشد؛ و اگر تولید کاهش یافته اما نیروی انسانی افزایش پیدا کرده است، ضرورت ارائه توضیح اقتصادی و مدیریتی بیشتر می شود.

از هزینه های مالی تا فشار بر نقدینگی

گزارش های مالی همچنین از افزایش هزینه های مالی شرکت حکایت دارد. در شرایطی که شرکت با کاهش تولید و زیان خالص مواجه شده، افزایش اتکا به منابع مالی و ایجاد هزینه های مالی سنگین می تواند فشار بیشتری بر نقدینگی وارد کند.

از سوی دیگر، در گزارش های تحلیلی منتشرشده، افزایش دوره وصول مطالبات نیز مورد اشاره قرار گرفته است. بنابراین لازم است مدیریت شرکت درباره وضعیت مطالبات، بدهی ها، تسهیلات دریافتی، هزینه تأمین مالی و برنامه بازپرداخت تعهدات توضیح دهد؛ زیرا در یک بنگاه تولیدی، صرف افزایش فروش یا سود عملیاتی زمانی اهمیت دارد که به جریان نقدی پایدار و سود خالص منجر شود.

ماجرای کرسی های مدیریتی؛ ادعا یا تصمیم قانونی؟

یکی دیگر از موضوعاتی که درباره بارز کردستان مطرح شده، تغییر ترکیب مدیریتی و کاهش سهم مدیران منتسب به استان در ساختار تصمیم گیری است.

ادعای حذف دو کرسی هیأت مدیره منتسب به کردستان و انتقال این جایگاه ها به مجموعه های خارج از استان، موضوعی است که برای اظهار نظر قطعی درباره آن باید اساسنامه شرکت، ترکیب سهامداران، صورتجلسات مجامع و مصوبات هیأت مدیره بررسی شود.

با این حال، حتی اگر این تغییرات مطابق ضوابط حقوقی شرکت انجام شده باشد، یک پرسش مدیریتی همچنان باقی است: آیا ترکیب جدید هیأت مدیره با هدف افزایش بهره وری، تخصص صنعتی و پاسخگویی بیشتر شکل گرفته یا ملاحظات دیگری در تعیین آن مؤثر بوده است؟

اتهام دخالت سیاسی؛ نیازمند سند و پاسخ رسمی

در ماه های اخیر، ادعاهایی نیز درباره دخالت برخی افراد و جریان های سیاسی در تصمیمات مدیریتی و استخدامی این واحد صنعتی مطرح شده است.

این ادعاها، بدون ارائه سند یا اظهارنظر رسمی طرف های ذی ربط، نمی تواند به عنوان واقعیت قطعی مطرح شود؛ اما با توجه به اهمیت اقتصادی بارز کردستان، اصل موضوع شایسته بررسی است.

اگر در انتصابات، جذب نیرو، انتخاب مدیران یا تصمیمات مربوط به طرح توسعه، خارج از سازوکارهای حرفه ای و ضوابط شرکت اعمال نفوذی صورت گرفته است، باید مستندات آن منتشر و مسئولیت تصمیم ها مشخص شود؛ و اگر چنین ادعاهایی صحت ندارد، مدیران شرکت و سهامداران عمده می توانند با ارائه فرآیندهای رسمی انتصاب و استخدام، به ابهامات پاسخ دهند.

بارز کردستان نیازمند گزارش شفاف عملکرد است

آنچه امروز بیش از هر چیز ضرورت دارد، انتشار یک گزارش شفاف و قابل سنجش از وضعیت کارخانه است؛ گزارشی که در آن ظرفیت اسمی، تولید واقعی، میزان فروش، هزینه های مالی، بدهی ها، وضعیت طرح توسعه، میزان پیشرفت تجهیزات، تعداد نیروی انسانی، استخدام های جدید و برنامه شرکت برای بازگشت به ظرفیت هدف مشخص شود.

بارز کردستان نمی تواند صرفاً با اعلام برنامه های توسعه و اهداف تولید ارزیابی شود. معیار اصلی، میزان تولید واقعی، سودآوری، بهره وری نیروی انسانی و تعیین تکلیف سرمایه گذاری های انجام شده است.

از سوی دیگر، با توجه به اینکه گروه صنعتی بارز از مجموعه های بزرگ صنعت تایر کشور است و بارز کردستان نیز بخشی از این زنجیره محسوب می شود، انتظار می رود سهامداران عمده و مدیران ارشد گروه درباره وضعیت این کارخانه پاسخ روشنی ارائه کنند.

اکنون پرسش اصلی افکار عمومی و جامعه کارگری کردستان این است: کارخانه ای که برای افزایش ظرفیت، اشتغال و توسعه صنعتی استان ایجاد شده، در پایان دوره فعلی مدیریتی با چه میزان تولید، چه میزان زیان، چه مقدار بدهی و چه سرنوشتی برای طرح توسعه روبه رو است؟

پاسخ به این پرسش ها، بیش از هر گزارش تبلیغاتی، می تواند تصویر واقعی عملکرد بارز کردستان را برای مردم، کارگران و مسئولان استان روشن کند.

گزارش: سروش حبیبی راد