پنج سال وعده، بدون یک پروژه؛ مدرسه تاریخی فقیه طیران در شرناخ در آستانه نابودی
به گزارش کردپرس، مدرسه تاریخی فقیه طیران در روستای داملارجا، موسوم به فینیک رِوی، از توابع شهرستان گوچلوکوناک استان شرناخ، براثر بیتوجهی و نبود اقدامات حفاظتی با خطر ویرانی روبهرو است.
این بنای تاریخی حدود پنج قرن قدمت دارد و نام آن با فقیه طیران، از برجستهترین شاعران، عارفان و چهرههای کلاسیک زبان و ادبیات کردی، پیوند خورده است.
وخامت وضعیت این بنا از سوی نوروز اویسال اصلان، نماینده شرناخ از حزب برابری و دموکراسی خلقها، به مجلس ترکیه منتقل شد. او در یک پرسش کتبی از وزارت فرهنگ و گردشگری خواست توضیح دهد چرا باوجود وعدههای مکرر، عملیات حفاظت و مرمت مدرسه آغاز نشده است.
تصمیم مرمت از سال ۲۰۲۱ روی کاغذ مانده است
وزارت فرهنگ و گردشگری ترکیه در پاسخ به این پرسش تأیید کرد که روز ۲۱ آوریل ۲۰۲۱، تصمیمی برای تهیه پروژههای تعمیر و مرمت بنای تاریخی گرفته شده است.
بااینحال، بیش از پنج سال پس از اتخاذ این تصمیم، هیچ پروژه، اطلاعات یا سندی درباره مرمت، بازسازی یا اختصاص کاربری جدید به این اثر تاریخی به مدیریت شورای حفاظت منطقهای ارائه نشده است.
بهاینترتیب، تصمیمی که قرار بود زمینه حفاظت از مدرسه فقیه طیران را فراهم کند، تاکنون از مرحله اداری و کاغذی فراتر نرفته است.
وزارت فرهنگ اعلام کرده است این بنا در محدوده یک محوطه باستانشناسی درجهیک قرار دارد و مالکیت آن متعلق به خزانهداری ترکیه است. این وزارتخانه همچنین گفته است ساختمان یادشده به وزارت فرهنگ و گردشگری واگذار نشده است.
در پاسخ وزارتخانه آمده است که هیچ پروژه، اطلاعات یا مدرکی برای استفاده از این ملک بهعنوان موزه، سالن نمایش یا دیگر کاربریها و همچنین مرمت آن، به مدیریت شورای مربوطه ارائه نشده است.
واکنش نماینده شرناخ به توضیحات وزارتخانه
نوروز اویسال اصلان با انتقاد از پاسخ وزارت فرهنگ گفت واگذارنشدن مالکیت یک اثر تاریخی به وزارتخانه، مسئولیت عمومی نهادهای دولتی برای حفاظت از میراث فرهنگی را از میان نمیبرد.
او گفت: «حفاظت از میراث تاریخی و فرهنگی مردم کرد را نمیتوان به پاسکاری مسئولیت میان نهادهای مختلف سپرد.»
این نماینده مجلس تأکید کرد وزارت فرهنگ بهجای ارائه راهحلی عملی برای جلوگیری از نابودی بنا، موضوع مالکیت و واگذاری ساختمان را برجسته کرده است.
بازدید میدانی بدون ارائه جدول زمانی مرمت
وزارت فرهنگ و گردشگری در پاسخ خود اعلام کرده است در پی انتشار گزارشهایی درباره تخریب مدرسه، مدیریت شورای حفاظت منطقهای از محل بازدید و اقدامات لازم را بررسی خواهد کرد.
بااینحال، وزارتخانه هیچ تاریخ مشخصی برای آغاز یا پایان عملیات مرمت اعلام نکرده و درباره بودجهای که باید به حفاظت از این بنای تاریخی اختصاص یابد نیز توضیحی نداده است.
ادامه بیتوجهی به مدرسه فقیه طیران در حالی است که این بنا افزون بر ارزش معماری، بخشی از حافظه تاریخی زبان و فرهنگ کردی به شمار میآید. فعالان فرهنگی هشدار میدهند اگر اقدامات فوری حفاظتی انجام نشود، یکی از مهمترین آثار تاریخی منطقه ممکن است بهطور کامل از میان برود.
دیدگاه کاربران