افشین غلامی-به گزارش کُردپرس،کافی است صد میلیون تومان یا مبلغی بالاتر داشته باشید تا هوس رفتن به خارج‌ به سرتان بزند،اگر که کسی راه رفتن قانونی و یا قاچاقچی خوش انصافی نشانتان دهد. تا اسم مهاجرت و اروپا و کانادا می‌آید،غلغلکتان می‌آید و یا کسی بگوید زندگی در اینجا اشتباه است، رفاه نیست، آرامش نیست و آینده‌ای هم وجود ندارد؛سریعا جرقه‌ای در ذهنتان زده می‌شود تا به فکر مهاجرت بیافتید،مخصوصا اگر آشنایی در خارج داشته باشید.مهاجرت امروز به پاشنه آشیل توسعه کشور تبدیل شده و به بهانه‌های مختلف سیل زیادی از افراد نخبه،تحصیلکرده و نیروی جوان کار، قصد جلای وطن می‌کنند و از طرق مختلف راهی برای مهاجرت می‌یابند.اگر جستجویی اینترنتی بکنید،با انوع اقسام مراکز اعزام مهاجر مواجه می‌شوید که تحت عنوان ویزای مسافرتی،کاری،تحصیلی و تجاری مبادرت به فرستادن افراد با وجوه مختلف به خارج‌ می‌کنند.آن‌ چیزی که مشخص است برخی از این مراکز سبقه قانونی دارند و تحت عنوان مراکز اخذ ویزا فعالیت می‌کنند، و برخی غیرقانونی هستند و به شبکه‌هایی در خارج از کشور و بخصوص کشور ترکیه وصل می‌شوند.

اما مهاجرت چیست؟ بطور کلی واژه مهاجرت در مفهوم جابه‌جایی و انتقال جمعیت در مکان و یا تحرک جغرافیایی جمعیت بکار برده می‌شود و معنای خاص آن عبارت است《نقل مکان انفرادی،یا جمعی انسان‌ها یا تصمیم‌ به تغییر محل اقامت و کار بطور دائم یا برای دوره طولانی به مدت یکسال》.

دکتر امیر انتظامی عضو هیات علمی دانشگاه انتظامی در مقاله پژوهشی که به مبحث مهاجرت جوانان و آسیب‌ها و پیامدهای امنیتی آن اشاره دارد،می‌نویسد:مهاجرت باید از دیدگاه‌های مختلف،اقتصادی،اجتماعی،سیاسی و سیستمی مورد بررسی قرار گیرد.پدیده مهاجرت بویژه مهاجرت به بیرون اگر که راهکاری برایش پیدا نشود ،در دراز مدت کمبود نیروی متخصص و تحصیلکرده و جوان تبدیل به خلایی امنیتی و تهدید ملی برای کشور می‌شود.رسول خضری عضو کمیسیون اجتماعی مجلس در این رابطه به کُردپرس می‌گوید:طی یک دهه گذشته به دلیل افزایش مشکلات اقتصادی و فشار تحریم‌ها درخواست برای مهاجرت و پناهندگی به کشورهای اروپایی افزایش یافته است.وی می‌گوید:این یک‌ زنگ خطر برای کشور است چرا که نخبه‌های ما پس از صرف هزینه زیاد در دانشگاه‌ها مجبور به کوچ و مهاجرت می‌شوند و سودشان به کشورهای دیگر می‌رسد.او معتقد است:واجب است دولت و همه نهادهای مذکور در خصوص حمایت از قشرتحصیلکرده تلاش کنند تا سرمایه اجتماعی کشور از دست نرود.

کُردپرس برای بررسی این موضوع اقدام‌ به تحقیقی میدانی از این مراکز اخذ ویزا و پذیرش مهاجرت نموده است که در ادامه می‌آید:

با یکی از پیج‌های اینستاگرامی اخذ ویزای مهاجرت تماس گرفتم،گفتند برای وقت مشاوره باید ۷۰ هزار تومان پرداخت کنید،پول را اینترنتی واریز کردم و به شهرک‌ غرب رفتم.وارد ساختمان شدم و بعد از سلام و علیک در اتاق شیکی نشستم.قصد خودم‌ را از رفتن به آنجا بیان کردم.مشاور بعد از گوش دادن و سپس با تشریح انوع راه‌های مهاجرت،ویزای تحصیلی و ویزای مسافرت را به من پیشنهاد کرد.از چند نمونه ویزای تحصیلی بدون مدرک‌ زبان انگلیسی و با مدرک زبان از برخی دانشگاه‌های اروپا و منطقه حوزه شینگن نام برد که مبلغی حدود ۷ هزار یورو تا ۱۰ هزار یورو برای پذیرش در این دانشگاه‌ها درخواست می‌کنند.درباره ویزای مسافرتی حرف زدیم که رقم آن نیز از ۷۵ میلیون تا ۱۵۰ میلیون تومان بسته به کشورهای حوزه شینگن متغیر بود.اما چیزی که از این مشاوره متوجه شدم‌ این‌ بود که راز این مراکز در این است که در لوای گرفتن ویزاهای مختلف، در حقیقت شرایطی برای خروج و مهاجرت به قصد پناهندگی ایرانی‌ها ایجاد می‌کنند و از این طریق مبالغ هنگفتی به جیب می‌زنند.بعد از چند و چون‌ زیاد،مشاور گفت،مهم‌ این‌ است که بتوانی با پرواز مستقیم و با ویزا به یکی از کشورهای اروپایی سفر کنی و بعدا بتوانی خودت را تحویل دهی و درخواست پناهندگی از آن کشور نمایی.از او خداحافظی کردم.این بار به سراغ یکی دیگر از پیج‌های اخذ مهاجرت در اینستاگرام رفتم.شرط‌شان رفتن‌ به ترکیه بود،پرس و جو کردم،چندین راه پیش پایم گذاشتند که همگی تحت عنوان ویزاهای مسافرتی و تحصیلی و با پرواز مستقیم به اروپا بود.از یکی از آن‌ها پرسیدم که چگونه و بدون دردسر به اروپا بروم،جواب داد می‌توانی با پاسپورت افراد دیگر سفر کنی،یعنی منطورش پاسپورت تقلبی بود.به چندین پیج دیگر هم پیام دادم و هر کدام از روش‌های متعددی نام بردند که آخری‌شان پرواز با پاسپورت آذربایجانی از فرودگاه باکو بود.اما نکته این‌ جاست که همواره این راه‌ها خطرات خودشان را دارند و از خورده شدن پول توسط دلالان تا افتادن به دام ماموران گیت‌های فرودگاه در کمین است و بالاخره گیری در کارت پیش آید. همیشه این‌ راه‌ها تاوان‌های مختلفی دارند.یکی از پیج‌ها شماره فردی به نام‌ سامان را دادند تا درباره درستی کارشان از او تحقیق کنم‌،چرا که او از طریق آن‌ها اقدام‌ به مهاجرت کرده و گویا از کارشان راضی بوده است.سامان‌ جوانی ۳۰ ساله اهل پاوه است که به گفته خودش چندین بار اقدام‌ به مهاجرت کرده است.برخلاف گفته آن پیج،گویا سامان دل پری از این دلالان دارد و آخرین‌ بار ۲۰ میلیون پولش توسط همین دلال‌های وابسته به مراکز اخذ ویزا خورده شده است. او می‌گوید،به تهران آمدم و به یکی از این افرادی که در پیج اینستاگرامی حضور فعال داشت مراجعه کردم و قرار بود در عرض دو هفته الی سه هفته ویزای مسافرت یک هفته‌ای به آلمان برایم‌ جور کند.من هم اطمینان کردم و ۲۰ میلیون به عنوان بیعانه و حق ویزا به او دادم که پس از مدتی او گفت نمی‌تواند برایم ویزا بگیرد.الان با او به مشکل برخورده‌ام و برای بازپرداخت پولم امروز و فردا می‌کند.از او پرسیدم که سفارت آلمان یکی از شلوغترین سفارتخانه‌های ایران است،چگونه امکان دارد به این زودی ویزا دریافت کنی.گفت: البته برخی اشخاص از این راه اقدام کرده‌اند و موفق هم شده‌اند،معمولا ویزای توریستی زودتر داده می‌شود و دلال‌ها به دلیل آشناهایی که دارند،کارشان‌ را بلد شده‌اند و بعضا می‌توانند ویزا بگیرند.او گفت: جدیدا پولی به این‌ افراد داده نمی‌شود و در بانک و یا صرافی در حسابی مشترکی گذاشته می‌شود، سپس بعد از رسیدن‌ به مقصد این پول آزاد می‌شود.اما او گفت، این راه هم بسیاری از اوقات جواب نمی‌دهد و بیشتر اوقات پول آدم و یا بخشی از پول از دست می‌رود.از او درباره راه‌های قاچاق به اروپا پرسیدم که شماره دختری را به من داد و گفت نرگس در این باره اطلاعات بیشتری دارد چون که چندین مرتبه اقدام‌ به مهاجرت کرده است.

شماره‌اش را گرفتم و در واتساپ برایش پیامی فرستادم‌.خودم‌ را معرفی کردم و گفتم که از طرف سامان‌ پیام‌ می‌دهم.نرگس دختر مهابادی است. او می‌گوید،هر چه درباره مهاجرت می‌خواهی از من بپرس،دیگر خم و چم اینکار را فوت آبم.قبلا قصد مهاجرت داشتم و همه راه‌ها را امتحان کردم اما چون توان‌ مالی‌ام اجازه نداد هنوز نتوانسته‌ام بروم، ولی می‌روم.به دخترها خوب پناهندگی می‌دهند،اگر بگویی کُردم و از کُردستان آمدم،سریع اقامت می‌دهند.می‌پرسم‌ چرا،دلیلش چیست؟ او جواب داد، وقتی بگویی جامعه کُردستان یک جامعه سنتی است و خانواده‌ها نمی‌گذارند آزادانه زندگی کنیم و در جامعه نگاه بدی به دختر وجود دارد،زود قبولت می‌کنند.از او می‌پرسم‌ راه‌های قاچاق را امتحان کرده است که او هم شماره فردی در حلبچه اقلیم کُردستان‌ عراق را به من می‌دهد و می‌گوید می‌توانی با "عبو ره‌ش" تماس بگیری، او رابط یکی از قاچاقچیان است و چندین راه برای رسیدن به اروپا جلوی پایت می‌گذارد. با واتساپ با او تماس می‌گیرم،اول جوابم را نمی‌دهد بعد که نام سامان را می‌گویم،جواب می‌دهد.عبو می‌گوید:راه اول این است به ترکیه بیایی و بعد با قایق تیوپی از یونان به اروپا بروی که ۸۵۰۰ دلار هزینه‌اش می‌شود.راه دوم از همان راه دریا و یونان است که با کشتی مسافرتی می‌رویی که قیمتش ۱۰ هزار دلار برای هر نفر است.راه بعدی که راه بهتری است به وسیله کامیون و تریلی است که خطرش کمتر است و قیمتش ۱۵ هزار دلار است و در آلمان پیاده‌ات می‌کنند...

مهاجرت را می‌توانیم یکی از پدید‌ه‌های اخیر کشور بنامیم.در حالی که در بیست سال اخیر بیش از ۲۶۰ هزار ایرانی از کشورهای مختلف اروپای غربی درخواست پناهندگی کرده‌اند، از تعداد ایرانیان خارج از کشور آمارهای گوناگونی به دست داده شده است. برخی از نهادهای غیردولتی مانند کریسشن اینترنشنال تعداد ایرانیان مهاجر را چهار میلیون تخمین می‌زنند، اما منابع دانشگاهی تعداد مهاجران را میان نیم میلیون تا دو میلیون تخمین می‌زنند. با این حال آمارهای مورد ذکر تعداد ایرانیان ترکیه و همین طور افرادی را که به تابعیت کشورهای میزبان درآمده‌اند در محاسبات خویش در نظر نمی‌گیرند. در دوره معاصر ویژگی‌های اجتماعی و فرهنگی مهاجران ایرانی به طور مستقیم با رویدادها و تغییرات سیاسی، اجتماعی و اقتصادی در ایران مربوط بوده است.

اما با افزایش قارچ‌گونه مراکز اخذ ویزا راه برای کلاهبردا ی هم افزایش یافته است.پلیس آگاهی تهران چندی قبل یک کلاهبردارحرفه‌ای را که به بهانه گرفتن ویزای شینگن یک میلیارد تومان کلاهبرداری کرده بود، دستگیر کرد.‏در بررسی اظهارات تعدادی از مالباختگان، مشخص شد این کلاهبردار از طریق عضویت در کانال‌های مختلف تلگرامی، اقدام به درج آگهی تهیه ویزای کار شینگن در آلمان کرده و پس از تماس افراد متقاضی ویزا، به منظور جلب اعتماد این افراد تصویری از ویزاهای تهیه شده را از طریق تلگرام برای آنها ارسال و مالباختگان نیز صرفا با مشاهده یک تصویر از ویزای مورد ادعا و عدم بررسی صحت این تصاویر، به این شخص اعتماد کرده و هر کدام مبالغ چندصد میلیون تومانی را به شماره کارت اعلام شده از سوی وی واریز می‌کردند.

این مالباختگان پس از واریز پول و پیگیری ویزاهای خود، وقتی با کانال‌های تلگرامی بسته شده و تماس‌های تلفنی قطع شده مواجه می‌شوند، با تعدادی از تصاویر ویزاهای ارسال‌شده به سفارتخانه‌‌های متبوع مراجعه می‌کنند و در می‌یابند تمامی این تصاویر ویزای کار شینگن دروغ بوده است. این متهم پس از دستگیری و انتقال به پایگاه سوم پلیس آگاهی به کارآگاهان گفت: پس از آشنایی با مالباختگان از طریق شناسایی آنها در آژانس‌های مسافرتی و یا شبکه‌های اجتماعی، ابتدا روابط دوستانه‌ای را با آنها در خارج از آژانس‌های مسافرتی یا در داخل شبکه‌های اجتماعی ایجاد و در ادامه با طرح ادعای دروغین تهیه ویزای کار شینگن در کمترین زمان کوتاه اقدام به کلاهبرداری از آنها کرده است. ‏ به گزارش خبرنگار روزنامه اطلاعات، در گفتگو با چند مالباخته دیگر که به بهانه اخذ وقت مصاحبه از سفارت‌ فرانسه و هلند برای ویزای توریستی در همین تابستان جاری از آنان کلاهبرداری کرده بودند، معلوم شد افراد دیگری که مدعی شده‌اند کارمند سفارت فرانسه هستند و می‌توانند وقت فوری مصاحبه و ویزای تضمینی برای متقاضیان بگیرند، پس از شناسایی مجریان تورهای خارجی یا مسافران متفرقه، از شماره داخلی سفارت با اینان تماس گرفته و با ارسال ایمیل تایید وقت مصاحبه از طرف سفارت، جلب اعتماد کرده و با چت در تلگرام، آنان را ترغیب به واریز وجه به حساب شخصی خود می‌کرده‌اند که در این مورد نیز با فرارسیدن نوبت مصاحبه در محل سفارتخانه، مشخص شده است که همه ایمیل‌ها ساختگی و غیرقانونی بوده‌اند.‏

سرهنگ علی نیک نفس معاون تشخیص و پیشگیری پلیس فتا درباره شیوه‌های رایج در پرونده‌های کلاهبرداری از متقاضیان درخواست ویزا می‌گوید:روش‌های مختلفی برای کلاهبرداری از متقاضیان ویزای شینگن وجود دارد از جمله:کلاهبرداری با ترفند ایجاد رابطه دوستی و اعطای ویزا، ارائه وعده دروغین تهیه ویزای کار یا ویزای توریستی شینگن، شناسایی مالباختگان از طریق تلگرام وپیامک‌.‏

وی اضافه می‌کند: راه‌های کلاهبرداری از متقاضیان درخواست ویزا، ارسال ایمیل اخذ ویزا با تلفن و آدرس ایمیلی جعلی وکلاهبرداری با فروش ویزای جعلی است. ‏

رئیس مرکز تشخیص و پیشگیری پلیس فتا ناجا درباره کلاهبرداری در پوشش آژانس‌های مسافرتی و تورهای گردشگری گفت: برخی آژانس‌های مسافرتی به بهانه‌های مختلف مانند تهیه روادید، مجوز اقامت، کار و تحصیل یا مسافرت با تورهای مختلف، مبالغ هنگفتی از متقاضیان کلاهبرداری می‌کنند و متأسفانه برخی از شهروندان با مشاهده آگهی‌های اغواگر آنان در این زمینه و بدون تحقیق و بررسی اقدام به همکاری و ثبت‌نام در این تورها و آژانس‌ها می‌کنند. نیک‌نفس اضافه می‌کند: این کلاهبرداران با وعده خروج مسافران و پرواز آنان به سمت مقاصد مورد نظرشان، مبالغی از متقاضیان دریافت می‌کنند، اما پس از مبادله وجه، کلاهبرداران مسافران را به حال خود رها کرده و ناپدید می‌شوند.

از دفتر مشاوره مهاجرت بیرون‌ آمدم،راستش کمی وسوسه شدم،اما بعدا به این‌فکر کردم که چی؟ گیرم‌ که به اروپا رفتم آنجا باید چکار کنم،چه کاری بلدم! در همین‌ افکار بودم که کم مانده بود تاکسی زیرم‌ بگیرد...