ماجرای پایان توافق آمریکا و نیروهای پیشمرگ
به گزارش کردپرس به نقل از نشریه نیوریجن، توافق امنیتی میان آمریکا و اقلیم کردستان برای حمایت از نیروهای پیشمرگ در حالی در آستانه پایان قرار گرفته است که نیروهای ائتلاف بینالمللی نیز قرار است تا پایان سپتامبر ۲۰۲۶ از اقلیم کردستان خارج شوند. این تحول میتواند فصل تازهای در روابط امنیتی واشنگتن و اقلیم آغاز کند.
بر اساس گزارش نیوریجن، یادداشت تفاهم چهار ساله میان وزارت دفاع آمریکا و وزارت پیشمرگ اقلیم کردستان که در سال ۲۰۲۲ امضا شد، در سپتامبر ۲۰۲۶ منقضی میشود. این توافق با هدف حمایت آمریکا از روند اصلاحات و یکپارچهسازی نیروهای پیشمرگ و انتقال واحدهای وابسته به احزاب سیاسی به یک ساختار فرماندهی واحد منعقد شده بود.
با وجود درخواست وزارت پیشمرگ برای تمدید توافق، گزارشها حاکی از آن است که آمریکا تمایلی به تمدید آن ندارد. با این حال، پایان توافق به معنای پایان همکاری نظامی آمریکا با پیشمرگها نیست و واشنگتن همچنان میتواند در قالبهای دیگری به آموزش و حمایت از نیروهای کرد ادامه دهد.
جوی هود، سفیر پیشین آمریکا و معاون سابق وزیر خارجه این کشور در امور خاور نزدیک، معتقد است حمایت مالی آمریکا از روند یکپارچهسازی پیشمرگها از ابتدا موقتی بوده است. به گفته او، اگر واشنگتن اکنون پرداخت حقوق و کمکهای مرتبط با این نیروها را متوقف میکند، احتمالاً به این نتیجه رسیده که روند یکپارچهسازی به مرحله تکمیل رسیده است.
اما ارزیابی فرماندهی مرکزی آمریکا نشان میدهد وضعیت پیچیدهتر است. سنتکام اعلام کرده که اقلیم کردستان هنوز توانایی کامل برای بر عهده گرفتن مسئولیتهایی را که پیشتر از طریق صندوق آموزش و تجهیز مبارزه با داعش تأمین میشد، ندارد. همچنین توانایی اقلیم برای مدیریت مستقل آموزش، آمادگی نظامی و پرداخت حقوق نیروها «محدود و نابرابر» ارزیابی شده است.
آژانس اطلاعات دفاعی آمریکا نیز همچنان اختلافات عمیق حزبی را یکی از موانع اصلی تشکیل یک نیروی امنیتی متحد و غیرحزبی در اقلیم کردستان میداند. به این ترتیب، پایان یادداشت تفاهم الزاماً به معنای پایان روند اصلاحات پیشمرگ نیست؛ بلکه بخش مهمی از مسئولیت این روند اکنون بر عهده خود حکومت اقلیم قرار میگیرد.
در مرحله بعد، احتمالاً شکل همکاری نظامی آمریکا نیز تغییر خواهد کرد. مایلز بی. کاگینز، سرهنگ بازنشسته ارتش آمریکا و سخنگوی پیشین ائتلاف ضد داعش، میگوید همکاریهای آینده به جای استقرار طولانیمدت نیروهای خارجی، بیشتر بر تیمهای کوچک و سیار آموزش و مشاوره و رزمایشهای مشترک متمرکز خواهد شد. شماری از افسران پیشمرگ نیز همچنان میتوانند برای دورههای آموزشی حرفهای به آمریکا و اروپا اعزام شوند.
با این حال، خروج نیروهای ائتلاف یک خلأ امنیتی مهم در اقلیم ایجاد میکند. اقلیم کردستان فاقد سامانههای گسترده دفاع ضدپهپادی است و مقامهای اقلیم اعلام کردهاند که از آغاز جنگ در اواخر فوریه، بیش از هزار حمله موشکی و پهپادی علیه این منطقه انجام شده است.
نیکلاس هرَس، مدیر موقت شورای سیاست خاورمیانه، معتقد است آسیبپذیری اقلیم در برابر حملات پهپادی و موشکی باید به محور اصلی همکاری امنیتی آینده آمریکا و اقلیم تبدیل شود. از دید او، واشنگتن هنوز برنامه مشخصی برای تأمین چنین حمایتی ندارد.
در همین حال، خروج نیروهای ائتلاف به معنای پایان کامل حضور و همکاری نظامی غرب با عراق نیست. مأموریت ناتو در بغداد ادامه خواهد یافت، هرچند این مأموریت در وضعیت فعلی شامل اقلیم کردستان نمیشود. همچنین هنوز مشخص نیست که آیا کشورهای اروپایی پس از خروج آمریکا قادر یا مایل خواهند بود تیمهای کوچک آموزشی و مشاورهای در اقلیم مستقر کنند یا خیر.
در مجموع، پایان توافق آمریکا و پیشمرگها را باید بیشتر یک تغییر در قالب همکاری امنیتی دانست تا قطع کامل روابط. واشنگتن در حال عبور از مدل حمایت مستقیم و بلندمدت از نیروهای پیشمرگ به مدلی است که در آن اقلیم باید مسئولیت بیشتری در تأمین مالی، آموزش، سازماندهی و دفاع از نیروهای خود بر عهده بگیرد. با این حال، تداوم اختلافات حزبی در ساختار پیشمرگ و افزایش تهدیدهای پهپادی و موشکی، این انتقال را به یکی از مهمترین آزمونهای امنیتی اقلیم کردستان در دوره پس از خروج ائتلاف تبدیل میکند.
دیدگاه کاربران