کارشناس سیاسی سوری در مصاحبه با کُردپرس مطرح کرد؛
کُردها از مواضع خود در قبال خودمدیریتی کوتاه نمی آیند/ حضور آمریکا در سوریه بلند مدت است
سرویس سوریه-کارشناس سیاسی و روزنامه نگار کُرد سوریه معتقد است: با پایان یافتن نبرد نیروهای تاثیرگذار میدان سوریه در برابر گروه های رادیکال ، باید شاهد مرحله تقابل سیاسی دولت های حاضر در این مناقشه در برابر یکدیگر باشیم ، همچنین تا به امروز به حقوق فرهنگی و سیاسی کُردها در سوریه توجهی نشده است ، به همین‌خاطر راه حل سیاسی در سوریه بدون مشارکت کُردها و اعطای حقوق آن ها امکان پذیر نیست.
کُردپرس- کلاف سردرگم بحران سوریه آرام آرام به دست بازیگران اصلی این مناقشه در حال بازشدن است.از طرفی آمریکا و روسیه به عنوان دو ابرقدرت نقش اساسی در پایان دادن به این بحران دارند و از سوی دیگر ایران و ترکیه هر کدام نقش و جایگاه تعیین کننده ای در اتفاقات میدانی سوریه ایفا می کنند که در این میان ، ایران با درخواست دولت سوریه به این کشور رفته و در مقابل ترکیه با لشکرکشی و سازماندهی گروه های رادیکال ، گام خود را به زمین سوریه کشانده است.اما کُردها در بازی میان غرب و شرق ، موقعیت متفاوتی دارند و پس از برگزاری دو نشست در آخر ماه میلادی گذشته با دولت مرکزی سوریه ، عزم خود را برای رسمی شدن در سوریه جزم کرده اند.منتهی در حال حاضر دولت مرکزی از کُردها می خواهد بر مبنای اصلاحیه قانون اساسی سوریه در سال ۲۰۱۲ و ماده ۱۰۷ به موضوع اداره محلی (اداره استانی) عمل کنند که صلاحیت و اختیارات آن ، اختیارات زیادی نیست.در مقابل کُردها از پروژه جدیدی برای اداره سوریه صحبت به میان می آورند و خواستار سیستم خودمدیریتی و نامتمرکز برای سوریه هستند. برای بررسی این موضوعات خبرنگار برون مرزی کُردپرس گفتگویی با آقای 《پرور میدی》کارشناس سیاسی و روزنامه نگار کُرد سوریه ترتیب داده است.آقای "میدی"معتقد است که کُردها به دوران قبل بازنمی گردند.او می گوید :دولت سوریه معتقد به سیستم متمرکز است و کُردها خواستار سیستم نامتمرکز هستند.همچنین در موضوع سوریه ، بازیگران منطقه ای و جهانی اختلافات اساسی با یکدیگر دارند و ایران و روسیه هم دارای پروژه واحدی برای آینده سوریه نیستند...
ادامه این مصاحبه را در زیر بخوانید:
کُردپرس-سیری تحولات سوریه را در حال حاضر چگونه ارزیابی می کنید؟
بعد از گذشت ۸ سال از جنگ سوریه و ایجاد بحران توسط برخی کشورهای منطقه ایی و قدرت های جهانی ، اوضاع سوریه وخیمتر شد و تا الان هم راه حلی برای عبور از این وضعیت پیدا نشده است.با این حال یکی از مباحث روزی که می توان به آن اشاره کرد ، پایان یافتن حکومت خودخوانده تندرو و ترسناک داعش است که به سوی فروریختن پیش می رود.بی گمان نقش نیروهای سوریه دموکراتیک(HSD) که بخشی از آن ها را نیروهای "YPG" و "YPJ" تشکیل می دهند و همچنین ائتلاف بین المللی علیه داعش در شکست این گروه رادیکال حائز اهمیت است و در واقع پایان خلافت داعش بسیار نزدیک است.داعش پایان یافته اما آن گروه های تندرویی که 《ترکیه》 از آن ها حمایت می کند و در باب،جرابلوس و عفرین و ادلب حضور دارند ، باقی مانده اند و بحث امروز در سوریه مسئله آزادسازی ادلب است.
کُردپرس- همه از راه حل سیاسی سخن به میان می آورند ، چرا نشست هایی که ذیل عنوان مذاکرات صلح برای سوریه برگزار می شود،عمدتا موفق نبوده اند؟
پس از پایان یافتن گروه های تروریستی ما وارد مرحله مهمتر ، یعنی راه حل سیاسی برای وضعیت سوریه می شویم.در مرحله جنگ چندین گفتگو نظیر گفتگوهای ژنو ، آستانه ، سوچی درخصوص آینده سوریه برگزار شد که همه آن ها موفقیت آنچنانی حاصل نکردند.علل موفقیت ها این نشست ها به دخالت برخی کشورها و اختلافات جدی بین دولت مرکزی و اپوزسیون برمی گردد.لذا تفاهم سیاسی قابل نظری که به بحران سوریه پایان دهد در این مذاکرات رقم نخورد.باید بگویم عامل اصلی پایان نیافتن مشکلات در سوریه دخالت های خارجی است.
کُردپرس-نقش بازیگران اصلی میدان سوریه و جایگاه هرکدام را چگونه تشریح می کنید؟
با پایان یافتن جنگ در سوریه برخی کشورها که چه بصورت مستقیم و چه بصورت غیرمستقیم در بحران‌سوریه دخالت داشتند ، تنها می مانند و منافع آن ها به خطر می افتد.در فضای میدانی امروز سوریه ، نقش کشورهایی مانند آمریکا ، روسیه ، ترکیه و ایران در اتفاقات نظامی و سیاسی بسیار مهم است.می توان گفت هر کدام از این نیروها در بخش هایی از سوریه دارای قدرت و پایگاه هستند.پس از نبرد این نیروها در برابر گروه های رادیکال باید شاهد مرحله تقابل سیاسی دولت ها در برابر یکدیگر باشیم.برای نمونه ، در موضوع ادلب هیچکدام از سه نیروی ایران ، سوریه و ترکیه با یکدیگر متفق القول نیستند و اختلافات جدی با یکدیگر دارند.در طرف دیگر اختلافاتی هم بین ایران و روسیه وجود دارد و روسیه تلاش می کند در فضای میدانی ، زمین‌بازی را از نیروهای ایرانی بگیرد و خود صاحب زمین سوریه شود ، به همین خاطر در قضیه ادلب و حتی آینده سوریه و نقش گروه های معارض در راه حل سیاسی از جمله اختلافات اساسی ایران و روسیه است.
کُردپرس- به اختلاف روسیه و ایران اشاره کردید، می توانید بگویید ، این اختلاف چقدر قایل روئیت است؟
اختلاف نگاه ایران و روسیه در قضیه سوریه به ماندن اسد در قدرت برمی گردد.ایران خواستار ماندن اسد در قدرت است و آن را به نوعی خط قرمز می داند و روسیه سوریه را منطقه ای استراتژیک محسوب می کند که با اسد یا بدون اسد ، باید حوزه نفوذ این کشور بماند.به همین خاطر هدف اصلی روسیه تنها حفاظت از دولت کنونی و بشار اسد نیست بلکه حراست از منافع این‌کشور در سوریه و حوزه دریای مدیترانه است.
کُردپرس- هرکدام از ایران و روسیه بنا به دعوت دولت مرکزی سوریه به این‌کشور رفته اند.با این وصف قدرتی مانند آمریکا چگونه قصد دارد در میدان سوریه حضور خود را توجیه کند؟
استراتژی آمریکا در شمال و شرق سوریه بلند مدت است چرا که بعد از جریان جلوگیری از بازگشت داعش و گروه های نظیر آن ، هدف آمریکا حفاظت از اسراییل و پیشگیری از نفوذ ایران در منطقه است.و موضوع بعدی مسئله اقتصادی است.نزدیک به ۶۰ درصد ثروت و منابع روزمینی و زیر زمینی سوریه در شمال و شرق سوریه واقع شده است و این باعث می شود که آمریکا به فکر حضور بلند مدت در سوریه باشد.
کُردپرس-به موضوع کُردها بپردازیم ، شما بعنوان یک کارشناس سیاسی که در سوریه و مناطق کُردی مستقر هستید ، اهداف کُردها در شمال سوریه را چگونه ارزیابی می کنید؟
موضوع کُردها در سوریه پیچیده است.کُردها تنها نیروی منظمی بودند که پس از اتفاقات سال ۲۰۱۱ توانستند خود را منسجم کنند و اداره خودگردانی در شمال سوریه ایجاد نمایند.کُردها پس از گذار از مشکلات عدیده موفق به ایجاد نوعی سیستم در شمال سوریه شده اند که کارایی خود را نشان داده است.کُردها در ماه گذشته با درخواست دولت مرکزی نشست هایی برگزار کردند.این نشست ها به مرحله ای نرسید که بگوییم مذاکرات چاره سازی شکل گرفته است اما می توان گفت اراده ای در دو طرف وجود داشت که راه حلی به وجود آید.در حال حاضر دو نیرو در سوریه دارای قدرت هستند.یکی نیروهای سوریه دموکراتیک است که بر ۳۰ درصد خاک سوریه احاطه دارند و دیگری ارتش سوریه است.دولت سوریه دو موضوع در پیش دارد، یکی مسئله ادلب و دیگری موضوع کُردی است.چندی پیش بشار اسد گفته بود که دو راه در برابر کُردها قرار دارد که یا باید بجنگند و یا آنکه مذاکره نمایند.بدون‌شک مذاکره از هر راهکار دیگری بهتر و مناسبتر است.لذا عاقلانه ترین کار مذاکره است تا منافع کُردها و ملیت های دیگر در شمال سوریه حفظ گردد و پروژه های نژادپرستانه ای که علیه کُردها اعمال می شد ، منتفی شود.
کُردپرس-طی هفته های گذشته نشست هایی بین هیات کُردی و دولت مرکزی سوریه برگزار شد و دو طرف از برخی توافقات ابتدایی صحبت به میان آوردند، خواسته های دو طرف در این‌مذاکرات چه بود؟
آنچه در این مذاکرات قابل بحث است این مسئله خواهد بود که پروژه کُردها برای سوریه و شمال و شرق سوریه مشخص است و بر مبنای خودمدیریتی دموکراتیک پایه گذاری شده و آن را مدل مناسبی برای اداره سوریه و شمال سوریه می دانند.در واقع هدف این است سوریه از سیستم مرکزگرایی و تجمع قدرت دور شود و به مدل مناسبتری بیاندیشد ، لذا مبحث اصلی آینده سوریه نامتمرکز بودن قدرت است.هیات های مذاکره کننده دولت مرکزی و کُردها پس از نشست بایکدیگر توافق کردند ، کمیته هایی برای بررسی موضوعات مطرح شده ایجاد کنند و در خصوص مسائل بحث شده با یکدیگر همکاری نمایند.
در حال حاضر دولت مرکزی از کُردها می خواهد بر مبنای اصلاحیه قانون اساسی سوریه در سال ۲۰۱۲ و ماده ۱۰۷ به موضوع اداره محلی (اداره استانی) عمل کنند که صلاحیت و اختیارات آن ، اختیارات زیادی نیست. این قانون در قانون اساسی سوریه نوشته شده ولی عملیاتی نگردیده است.در مقابل کُردها صاحب اندیشه تازه و پروژه جدیدی برای اداره سوریه هستند و خواستار سیستم خودمدیریتی و نامتمرکز برای سوریه است.دولت مرکزی به دنبال اعطا کردن حقوق فرهنگی است و اعتقادی به حقوق سیاسی ندارد و این به محل بحث دو طرف تبدیل شده است.
کُردپرس- اما برخی کارشناسان معتقدند پس از کنترل ادلب توسط دولت مرکزی، کُردها در موضع ضعف قرار خواهند گرفت، این‌موضوع چقدر محتمل خواهد بود؟
قاعدتا موضوع ادلب بر نوع و چگونگی مذاکرات تاثیر می گذارد.پس از پایان قائله ادلب قطعا شرایط سیاسی متفاوتی بر سوریه حکم فرما خواهد شد و می توان‌گفت پروسه سیاسی جدیتر می شود و آن زمان ناظران سیاسی هم خواهند توانست بر اجرای مذاکرات نظارت داشته باشند.در آینده سیاسی سوریه نمی شود کُردها را نادیده گرفت، چرا که کُردها توانایی و شایستگی خود را نشان داده اند و از طرف دیگر با ائتلاف بین المللی همکاری می کنند.اگر روند مذاکرات به ضرر خودمدیریتی شمال سوریه شکل بگیرد و یا حمله ای به این منطقه روی دهد احتمال آنکه آمریکا و ائتلاف منطقه پرواز ممنوعی در شمال سوریه ایجاد کنند ، وجود خواهد داشت.به همین خاطر دولت مرکزی سوریه ناچار است که به دنبال راه حل سیاسی برای این مسئله و مذاکره با کُردها باشد.مذاکرات شام به نتیجه اصلی دست نیافت اما کُردها به دنبال دو موضوع هستند.ابتدا رسمیت یافتن سیستم خودمدیریتی در شمال سوریه و دوم بیرون راندن ترکیه و گروه های رادیکال از عفرین؛ که این موارد را در هر مذاکره مطرح می کنند.یعنی درخواست اصلی این است که کُردها همراه به ملیت های دیگر در اداره سوریه نقش داشته باشند.
کُردپرس-مبحث بعدی حضور ترکیه و حمایت این کشور از برخی گروه های رادیکال در سوریه است و این در حالی است که امروز اختلافات جدی با آمریکا پیدا نموده و به روسیه نزدیک شده است.آینده حضور ترکیه در سوریه به کجا می رسد؟
باید از خود سوال نماییم کهچ دولت ترکیه و گروه های وابسته به این‌کشور تا چه زمانی در این منطقه می مانند ؟ به نظر من بعد از اختلافات آمریکا و ترکیه و مشکلات اقتصادی که در ترکیه ایجاد شده، این احتمال وجود دارد که ترکیه از برخی از سیاست های خود عقب نشینی نماید و از روسیه دور شود.روسیه می خواهد ترکیه را از پیمان ناتو خارج کند و این قضیه احتمال زیادی دارد.اگر ترکیه از آمریکا و اروپا بیشتر از این دور شود، احتمال دورافتادن ترکیه از ناتو وجود دارد.در سوی دیگر اعتمادی به روسیه وجود ندارد و همانطور که در مسئله عفرین کُردها را تنها گذاشت این امکان نیز وجود دارد فردا ترکیه را تنها بگذارد.اما در هر صورت حضور ترکیه در سوریه دیری نمی پاید و نه دولت مرکزی و نه کُردها وجود ترکیه در سوریه را نمی پذیرند.
کُردپرس- اگر مذاکره بین هیات کُرد و دولت مرکزی به نتیجه ای نرسد ، چقدر احتمال درگیری نظامی بین کُردها و ارتش سوریه وجود دارد؟
کُردها امروز می توانند از مناطق کُردی و شمال سوریه دفاع و حراست کنند و با ارتباطی که با ائتلاف بین المللی دارند می توانند تهدیدات نظامی را پاسخ دهند.اما من فکر نمی کنم که درگیری بین دو طرف روی دهد چرا که هر دو بخش مهمی از ساختار سیاسی و نظامی سوریه هستند و قبلا هم دیدیم که اراده مذاکره بین آن ها وجود دارد.
کُردپرس- با کم شدن تر وسعت مناطق تحت کنترل گروه های تندرو ، همگان از نوشتن قانون اساسی تازه و مرحله جدید سیاسی حرف می زنند.این مرحله سیاسی دقیقا چیست؟
آینده سوریه وابسته به موضوع ادلب و مذاکرات آتی است.در حال حاضر اراده ای برای حل بحران سوریه از سوی طرف ها وجود ندارد چون که منافع طرفین بسیار از یکدیگر دور است.گفته می شود از سوی فرستاده ویژه سازمان ملل آقای 《استفان دمیستورا》 قرار است قانون اساسی جدید سوریه با حضور طرف های مختلف به بحث و بررسی گذاشته شود.بدون‌شک این قانون به نفع مردم سوریه نیست چرا که توسط گروه ها و کشورهای دیگر نوشته می شود.قانون اساسی سوریه باید توسط مردم سوریه نوشته شده و به تصویب مردم‌سوریه برسد به همین خاطر هرگونه دخالت خارجی تغییری در وضعیت بحران سوریه ایجاد نمی کند.موضوعاتی که امروز در سوریه مهم هستند،ابتدا پایان یافتن داعش و گروه های تروریستی.دوم، ایجاد سیستم غیرمتمرکز .سوم، گذار سیاسی و تصویب قانون اساسی جدید .چهارم آزادشدن زندانیان‌سیاسی.پنجم، خروج نیروهای خارجی از سوریه است. البته معتقدم بیرون رفتن نیروهای خارجی از سوریه ، منوط به توافق آمریکا و روسیه است و آن ها هستند که می توانند معادلات را حل کنند.
کُردپرس-گفته می شود نبرد آخر سوریه ، نبرد سرنوست‌ساز ادلب است، تا چقدر ختم موضوع ادلب منجر به شکل گیری پروژه سیاسی که همگان از آن حرف می زنند ، می شود؟
دولت‌مرکزی در حال آماده سازی برای جنگ ادلب است.پیشبینی جنگ سختی در این‌منطقه می شود چرا که همه گروه های تندرو در این استان سنگر گرفته اند.پاکسازی ادلب به مثابه پاکسازی ترور در سوریه و مرحله گشایش سیاسی است و ورای آن معتقدم راه حل سیاسی در سوریه در گرو مشارکت کُردها در آینده سوریه است و بدون اعطای حقوق کُردها ، این امر امکان پذیر نیست.
مصاحبه - افشین غلامی
مطالعه بیشتر
خبر قبلی و بعدی
دیدگاه کاربران