به گزارش کردپرس، موسسه مطالعات جنگ درباره آخرین وضعیت تنش و جنگ میان کردهای سوریه و دولت موقت سوریه به رهبری الجولانی یا احمد الشرع نوشت؛: در حالی که تنها چند ساعت تا پایان مهلت آتشبس چهارروزه میان دولت سوریه و نیروهای دموکراتیک سوریه (SDF) باقی مانده، منابع کُرد و میانجیها از احتمال تمدید این آتشبس با میانجیگری ایالات متحده خبر میدهند. این آتشبس که از ۲۰ ژانویه برقرار شده، به فرمانده SDF، مظلوم عبدی، چهار روز فرصت داده تا نظر سایر رهبران این نیروها را درباره شروط رئیسجمهور سوریه، احمد الشرع، جلب کند؛ شروطی که شامل ادغام کامل SDF و مناطق تحت کنترل آن در ساختار دولت سوریه است.
منابع سیاسی کُرد نزدیک به SDF و اقلیم کردستان عراق اعلام کردهاند که مظلوم عبدی و تام باراک، سفیر آمریکا در ترکیه و نماینده ویژه این کشور در امور سوریه، در دیداری در اربیل به «تفاهمی اولیه» برای تمدید آتشبس دست یافتهاند. به گفته این منابع، دو طرف تضمینهایی متقابل دادهاند که در صورت تمدید آتشبس، درگیریها از سر گرفته نخواهد شد. این دیدار با تسهیل نچیروان بارزانی، رئیس اقلیم کردستان عراق، انجام شده و دفتر او تأکید کرده است که آتشبس کوتاهمدت دو تا چهارروزه برای حل این بحران «بههیچوجه کافی نیست».
بر اساس این مواضع، مظلوم عبدی و الهام احمد، رئیس مشترک هیئت روابط خارجی اداره خودگردان شمال و شرق سوریه، از تمدید آتشبس حمایت میکنند. همزمان، هاکان فیدان، وزیر خارجه ترکیه، نیز اعلام کرده است که با توجه به ادامه انتقال زندانیان داعش از سوریه به عراق توسط آمریکا، احتمال بررسی تمدید آتشبس وجود دارد؛ اظهاراتی که نشاندهنده چراغ سبز محتاطانه آنکارا به این روند است.
با این حال، تردیدهای جدی درباره توانایی عبدی برای جلب حمایت همه فرماندهان SDF وجود دارد. ارزیابیها نشان میدهد که احتمالاً بخشی از رهبران میانهرو SDF با شروط دمشق موافقت خواهند کرد، اما جناحهای تندروتر ممکن است از پذیرش این توافق سر باز زده و به مقاومت نظامی ادامه دهند. از سوی دیگر، موضع نهایی دولت سوریه نیز همچنان نامشخص است. یک مقام دولتی سوریه اعلام کرده که تاکنون گفتوگویی رسمی درباره تمدید آتشبس انجام نشده و دمشق هنوز پاسخی از مظلوم عبدی درباره طرح ادغام SDF دریافت نکرده است.
انتقال زندانیان داعش و امنیت اردوگاهها
آتشبس فعلی نقش مهمی در تسهیل انتقال زندانیان داعش از سوریه به عراق ایفا کرده است. به گفته منابع نظامی، ایالات متحده قصد دارد تا حدود ۷ هزار زندانی داعش را به مراکز تحت کنترل عراق منتقل کند. این اقدام برای جلوگیری از فروپاشی ناگهانی بازداشتگاهها و تهدیدات جدی علیه تلاشهای ضدتروریستی آمریکا و سوریه حیاتی تلقی میشود، اما تکمیل آن به زمانی بیش از مهلت فعلی آتشبس نیاز دارد.
در همین چارچوب، نیروهای وزارت کشور سوریه وارد اردوگاه الهول شدهاند؛ اردوگاهی که هزاران سوری، عراقی و تبعه کشورهای ثالث – بسیاری با گرایشهای داعش – در آن نگهداری میشوند. گزارشها حاکی از آن است که بخشهایی از این اردوگاه عملاً تحت نفوذ داعش قرار دارد و در جریان پیشروی نیروهای دولتی، شماری از بازداشتشدگان موفق به فرار شدهاند. اردوگاه «روج» همچنان در کنترل SDF است و گفتوگوهایی با آمریکا برای تحویل هماهنگ آن در جریان است.
همزمان، دولت سوریه و SDF توانستهاند با میانجیگری بینالمللی، زندان «عقطان» در نزدیکی رقه را تحویل دهند؛ اقدامی که از تکرار سناریوی فرار گسترده زندانیان داعش، مشابه آنچه پیشتر در زندان الشدادی رخ داد، جلوگیری کرد.
تداوم آرایش نظامی در سایه آتشبس
با وجود احتمال تمدید آتشبس، هر دو طرف همچنان در حال اعزام نیرو و تجهیزات به خطوط تماس در استان حسکه و اطراف کوبانی هستند. گزارشها از بسیج نیروهای کُرد، تشکیل یگانهای مردمی و ورود داوطلبان کُرد از عراق حکایت دارد. در مقابل، وزارت دفاع سوریه نیز یگانهای تازهای را به این مناطق اعزام کرده است.
ارتش سوریه دستکم سه لشکر مستقر در حلب را در اطراف کوبانی مستقر کرده است؛ یگانهایی که شامل گروهها و شبهنظامیانی هستند که پیشتر در عملیاتهای مورد حمایت ترکیه علیه نیروهای کُرد مشارکت داشته و در مواردی به ارتکاب نقض حقوق بشر متهم شدهاند. استقرار این نیروها در حالی صورت میگیرد که کوبانی عملاً در محاصره قرار گرفته و احتمال عملیات چندمرحلهای برای تضعیف کامل SDF در این شهر مطرح است.
خطر تشدید خشونتهای قومی
در کنار تحولات نظامی، گزارشهایی از اعدامهای میدانی و خشونتهای متقابل علیه غیرنظامیان عرب و کُرد در مناطق مختلف شمالشرق سوریه منتشر شده است. دولت سوریه با تأیید وقوع برخی خشونتها، از قبایل عرب خواسته است دست به اقدامات تلافیجویانه نزنند و وعده داده سازوکارهایی برای رسیدگی به تخلفات ایجاد کند. در مقابل، SDF نیز اسنادی از موارد نقض حقوق بشر توسط نیروهای وابسته به وزارت دفاع سوریه منتشر کرده است.
تحلیلگران هشدار میدهند که در صورت شکست روند تمدید آتشبس و نبود تضمینهای امنیتی، شمالشرق سوریه ممکن است بار دیگر شاهد درگیریهای گسترده میان دولت سوریه و نیروهای کُرد یا حتی خشونتهای قومی فراگیر شود.
سرویس جهان- در حالی که مهلت آتشبس چهارروزه میان دولت سوریه و نیروهای دموکراتیک سوریه رو به پایان است، منابع کُرد از احتمال تمدید این آتشبس با میانجیگری آمریکا خبر میدهند؛ همزمان، بنبست سیاسی بر سر ادغام SDF در ساختار دولت دمشق و تداوم آرایش نظامی دو طرف، چشمانداز ازسرگیری درگیریها در شمالشرق سوریه را همچنان مبهم نگه داشته است.
کد مطلب 2792778

نظر شما