سرویس جهان
انتشار:  دوشنبه 26 شهریور 1397  ::  08:48   

کارشناس مسائل عراق در مصاحبه با کردپرس:

کُردها شانسی برای تسلط دوباره بر کرکوک ندارند

سرویس جهان- جوئل وینگ معتقد است که کردها با برداشتن قدم های اشتباه زمینه ای را فراهم کرده اند که به این زودی نتوانند دوباره بر مناطق مورد مناقشه عراق ل کنترل داشته باشند

به گزارش کردپرس، مسئله تشکیل دولت عراق یکی از مسائل مورد اختلاف در این کشور بوده و به دلیل وجود گروه های مختلف سیاسی-قومی و مذهبی، تشکیل دولت عراق یکی از طولانی ترین روندها را در میان کشورها به خود دیده است. جوئل وینگ، کارشناس مسائل عراق که به دقت در ده سال گذشته اتفاقات این کشور را زیر نظر گرفته به خبرگزاری کردپرس گفت: دلیل طولانی شدن روند تشکیل دولت جدید در عراق مربوط به اختلافات داخلی و خارجی میان گروه های سیاسی در این کشور است. وی معتقد است احزاب شیعه هم در میان خود از اختلافات و رقابت رنج می برند. به باور این ناظر سیاسی، کردها نیز به دلیل شدت تفرقه و تمرکز بر منافع حزبی نتوانسته اند از ضعف دولت عراق در این سالها برای توسعه نفوذ خود در عراق بویژه در مناطق مورد مناقشه استفاده کنند.

جوئل وینگ در مصاحبه اختصاصی با خبرگزاری کردپرس تاکید کرد کردهای عراق به دلیل برداشتن قدم های اشتباه بویژه در جریان مذاکرات اخیر با گروه های سیاسی در عراق در مورد تشکیل دولت جدید در این کشور، شانسی برای کنترل دوباره بر مناطق مورد مناقشه از جمله در باره کرکوک ندارند.

متن کامل مصاحبه کردپرس با جوئل وینگ، کارشناس و ناظر مسئل عراق:

کردپرس: صحنه سیاسی عراق را چگونه توصیف می کیند؟ چرا بعد از حدود 5 ماه، احزاب عراقی هنوز نتوانسته اند دولت جدید را تشکیل دهند؟

جوئل وینگ: سیاست در عراق دچار تفرقه و چند دستگی شده است. این مسئله از سال 2010 بیشتر و بیشتر شده است. همپیمانی های گذشته از هم گسسته و اتحادهای جدیدی هم می آیند و می روند. برخی رقبا باقی می مانند. برای مثال، اکنون در میان احزاب شیعه سه تشکل عمده وجود دارد: یکی از آنها که طرفدار رابطه با ایران است و توسط هادی عامری، رهبر سازمان بدر هدایت می شود و وی رهبر جریان فتح است. نوری المالکی هم رهبر ائتلاف دولت قانون است. نوری مالکی اکنون 10 سال است که از جریان بدر و دیگر گروه های طرفدار ایران حمایت می کند. اما این گروهها نوری مالکی را در جریان جنگ با داعش به حاشیه راندند. با این حال، این احزاب هنوز هم در کنار هم قرار دارند و با حیدر العبادی، نخست وزیر عراق که نزدیک به غرب بوده و با آنها مخالف است در مقابل هم قرار دارند. عبادی امیدوار بود بعد از پیروزی در جنگ با داعش به آسانی از سد انتخابات گذشته و پیروز بلامنازع شود اما کارزار انتخاباتی ضعیفی را به راه انداخت. حتی با این هم اعتقاد داشت که باز هم در قدرت باقی خواهد ماند اما تظاهرات و خشونت ها در بصره و نیز مخالفت های جریان فتح و مقتدی صدر ممکن است سرنوشت عبادی را طور دیگری رقم بزند. گروه آخر شیعیان (السائرون) توسط مقتدی صدر هدایت می شود. وی با عمار حکیم رهبر گروه حکمه، ایاد علاوی رهبر وطنیه و کمونیست ها ائتلاف کرده است. در جریان اشغال عراق، این سه گروه با هم همکاری نمی کردند. خانواده های صدر و حکیم رقبای هم بودند که این رقابت به دوران صدام حسین باز می گردد. این دو حزب به همراه شبه نظامیانشان در بغداد و جنوب عراق با هم تقابل داشتند و ایاد علاوی، نخست وزیر موقت وقت هم ارتش مهدی وابسته به صدر را تحت تعقیب قرار داد. اکنون چندین سال است که صدر و حکیم با هم کار می کنند. آنها مایل بودند تا با حیدر العبادی برای تشکیل دولت جدید همکاری کنند اما صدر از عبادی می خواست حزب دعوه را ترک کند که او این درخوسات را رد کرد. اکنون با توجه به تظاهرات و خشونت هایی که در شهر بصره در جنوب عراق بوجود آمد، ممکن است صدر به دنبال حذف حیدر العبادی باشد.

کردپرس: کُردها را چه قدر در عدم تشکیل دولت عراق مقصر می دانید؟

جوئل وینگ: این تفرقه ها میان احزاب سنی و کردها نیز وجود دارد. لازم به گفتن نیست که این مسئله مانع تشکیل ائتلاف بزرگ برای تشکیل دولت جدید در عراق می شود زیرا حتی گروه های دیگری هم در اطراف و اکناف وجود دارند که علیه یکدیگر فعالیت می کنند.

برای مثال، کردها باور دارند که آنها می توانند منتظر احزاب شیعه بمانند و با رقابت میان صدر-حکیم و عامری-مالکی بازی کنند و سپس نقش تعیین کننده ای ایفا کنند. مسعود بارزانی هم مخالف نخست وزیر شدن مجدد حیدر العبادی است زیرا عبادی مخالف برگزاری رفراندوم استقلال بود و بعد از برگزاری رفراندوم نسبت به تصرف مناطق مورد مناقشه اقدام کرد. اکنون به نظر می رسد که کردها زیاد روی این بازی خود تمرکز کرده باشند و دو گروه رقیب شیعی ممکن است نیازی به کردها برای تشکیل دولت پیدا نکنند. چنین سناریویی در سال 2014 هم اتفاق افتاد. کردها دقت عمل زیادی به خرج ندادند زیرا بر این باور بودند که آنها به سمت استقلال حرکت می کنند و نیازی به بغداد ندارند. اکنون با توجه به این که اقلیم کردستان در بحران اقتصادی قرار دارد و کرکوک هم در دست دولت فدرال است کردها باید به بغداد باز گردند.

کردپرس: پیش شرط کردها برای بازگشت به بغداد و شرکت در دولت جدید عراق، بازگشت آنها به کرکوک و دیگر مناطق مورد مناقشه است، آیا عراقی ها با این خواسته کردها موافقت خواهند کرد؟

جوئل وینگ: به خاطر برداشتن قدم های اشتباه در مذاکرات، کردها هیچ شانسی برای بازگرداندن هیچ کدام از مناطق مور مناقشه ندارند. هیچ کدام از احزاب عربی با این خواسته کردها موافقت نخواهند کرد و از آن جایی که ممکن است به هیچ کدام از دو حزب عمده کردی یعنی اتحادیه میهنی و حزب دموکرات کردستان عراق در تشکیل دولت جدید نیاز نباشد آنها هیچ کارت واقعی برای بازی در این صحنه در دست ندارند.

کردپرس: آیا می توان با توجه به این تحولات، تصور کرد که کردها روزی دوباره بر مناطق مورد مناقشه از جمله کرکوک کنترل پیدا کنند؟

جوئل وینگ: تحت شرایط جدید، مناطق مورد مناقشه در آینده ای قابل قابل پیش بینی تحت کنترل کردها در خواهد آمد و کردها نخواهند توانست دوباره بر مناطق مورد مناقشه تسلط دوباره داشته باشند. کردها می توانستند با استفاده از ضعف دولت مرکزی عراق نفوذ خود را بر بسیاری از این مناطق گسترش دهند اما اکنون این مناطق از دست رفته است. دولت اقلیم کردستان به شدت زیر قرض و بدهی رفته است، آنها بیش از نیمی از درآمدهای نفتی را از دست داده اند و نیز اختلافات سیاسی عمیقی میان دو حزب اتحادیه میهنی و دموکرات کردستان و نیز احزاب اپوزیسیون وجود دارد. باز هم تاکید می کنم که کُردها هیچ اهرمی برای باز گرداندن مناطق مورد مناقشه در اختیار ندارند.

کردپرس: چرا کردها نتوانسته اند اختلافات خود را کنار گذاشته و حداقل در بغداد یک اتحاد تشکیل بدهند؟

جوئل وینگ: کردها به خاطر غرور و تکبر دو حزب اتحادیه میهنی و حدموکرات کردستان است که نمی توانند به صورت متحد با هم کار کنند و اتحاد تشکیل دهند. مسعود بارزانی وقتی دوره ریاست وی بر اقلیم کردستان تمام شد حاضر به کناره گیری نشد وبه صورتی خودسرانه، رییس پارلمان اقلیم کردستان را که از حزب اپوزیسیون جنبش تغییر بود به همراه وزرای این حزب در دولت اقلیم کردستان برکنار کرد. این مسئله بحرانی سیاسی در اقلیم کردستان بوجود آورد که هنوز به پایان نرسیده است. اتحادیه میهنی تمایل داشت با حزب جنبش تغییر(گوران) کار کند اما این روابط از بین رفته است. به همراه اینها، باید این را اضافه کرد که احزاب اپوزسیون باور دارند که اتحادیه میهنی در جریان انتخابات پارلمانی عراق تقلب کرده است که این مسئله اختلافات میان آنها را چنان عمیق کرده است که در حال حاضر انتظار نمی رود آنها بتوانند با هم همکاری کنند. این اختلافات باعث شده که کردها در سه کمپ قرار بگیرند. دو حزب حاکم یعنی اتحادیه میهنی و دموکرات کردستان تلاش می کنند نفوذ خود را حفظ کنند . به اپوزیسیون می گویند که شما باید به ما ملحق شوید. اما تحت رهبری این دو حزب، احزاب گوران، همپیمانی برای عدالت و دموکراسی و نیز احزاب اسلامی حاضر به انجام این اقدام نیستند.

کردپرس: علت اعتراضات ماه گذشته در عراق و بویژه بصره چه بود؟ آیا می توان گفت که چون این اعتراضات در اقلیم کردستان نبود کردها در موقعیت و وضعیت بهتری به سر می برند؟

جوئل وینگ: جنوب عراق حداقل از هفت سال گذشته در تابستان ها اعتراض کرده است. جنوب عراق به طور عمومی از سوی دولت عراق مورد اهمال قرار گرفته و از نبود خدمات کافی، ناکارآمدی در اداره این منطقه و فساد رنج می برد. این مسائل با رفتن گرما در این منطقه تشدید می شود. دولت عراق فقط با دادن وعده های خالی نسبت به بهبود وضعیت پاسخ می دهد و نیروهای امنیتی را برای سرکوب آنها اعزام می کند. اما اقلیم کردستان هم در سال های اخیر شاهد اعتراضات مردم بوده است زیرا دولت اقلیم کردستان قادر نبوده حقوق کارمندان را تامین کند و وضعیت آنها نیز مانند مردم جنوب عراق خوب نیست. در این تابستان هم اعتراضاتی در اقلیم کردستان وجود داشت اما شانس این را نداشتند که رسانه ها این اعتراضات را پوشش دهند.

کردپرس: انتخابات جدید در اقلیم کردستان را که قرار است در 30 سپتامبر آینده بر گزار شود، چگونه ارزیابی می کنید؟ آیا این انتخابات می تواند باعث ایجاد تغییر در توازن قدرت در اقلیم کردستان شود؟

جوئل وینگ: به دلیل اتهاماتی که در مورد دستکاری و تقلب در انتخابات در انتخابات عمومی عراق متوجه حزب اتحادیه میهنی کردستان است، سوء ظن هایی در مورد این که چه اتفاقی در انتخابات اقلیم کردستان خواهد افتاد وجود دارد. احزاب اپوزیسیون نیز به شدت دچار تفرقه هستند و اگر آنها به صورت یک ائتلاف واحد در انتخابات شرکت نکنند نمی توانند رای لازم را برای ایجاد تغییر واقعی در مقابل هژمونی دو حزب اتحادیه میهنی و دموکرات کردستان به دست بیاورند.

کردپرس: در عراق توافق شده که ریاست جمهوری به کردها داده شود، رییس پارلمان عرب سنی باشد و نخست وزیر هم به اعراب شیعه واگذار شود؛ آیا این فرمول خوبی برای اداره عراق است؟

جوئل وینگ: به نظر می رسد که دولت جدید عراق مانند دولت های گذشته باشد که به این معنی است که همه احزاب عمده در آن حضور می یابند و دولت وحدت ملی در عراق تشکیل شده و حتی آنچه که تقسیمات سیاسی عراقی به نام کوتاها خوانده است نیز در دولت جدید عراق وارد شوند. کردها همچنان ادعای ریاست بر کرسی ریاست جمهوری را خواهند داشت اما این بار برخلاف گذشته، حزب دموکرات اشاراتی کرده است که می خواهد نامزد این حزب به جای نامزد حزب اتحادیه میهنی که بر خلاف رویه گذشته است، به عنوان ریاست جمهوری عراق انتخاب شود. این مسئله می تواند به اختلافات موجود دامن بزند. گفته می شود اختصاص جایگاه به کوتاها که اقلیت های خاص هستند در کشوری مانند عراق برای حفظ صلح و ثبات ضروری است. زیرا به این ترتیب همه گروه های عمده وارد حکومت می شوند. اما این مسئله به حفظ قدرت و فساد موجود میان احزاب حاکم کمک می کند زیرا آنها مطمئن هستند که همیشه سهم خاصی از حکومت را دریافت می کنند که می توانند با دزدی و استفاده از آن برای شبکه حامی گرایانه ای که ایجاد کرده اند، از این سهم استفاده لازم را ببرند.

کد خبرنگار: 40101

برچسب‌ها:
#عراق
#اقلیم کردستان
#کرکوک
#کردها
#اتحادیه میهنی
#حزب دموکرات
#انتخابات
#حیدر العبادی
#نوری المالکی
#هادی عامری