قبل از ثبت طرح صنعتی چه نکاتی درباره جدید بودن طرح باید بدانیم؟

نو بودن و اصالت ظاهر یک محصول، اصلی ترین شرط قانونی برای پذیرش آن در اداره مالکیت معنوی است. به بیان روشن تر، ساختار بصری، خطوط، رنگ ها یا بسته بندی که برای کالا طراحی کرده اید نباید قبل از ارائه رسمی اسناد، در هیچ نقطه ای از جهان برای عموم افشا شده باشد. تمام طراحان، تولید کنندگان و صاحبان حرفه ها پیش از رونمایی یا عرضه تجاری محصول خود به بازار، باید تکلیف حمایت حقوقی از دارایی فکری شان را مشخص سازند. اگر که قبل از طی ساختارهای اداری، طرح خود را در نمایشگاه ها، رسانه ها یا شبکه های اجتماعی منتشر کنید، حق تقدم آن از بین رفته و زمینه سوءاستفاده افرجو فراهم می شود.

مفهوم قانونی اصالت و جدید بودن الگوی کالا

تغییرات ظاهری در محصولات زمانی ارزش حقوقی پیدا می کنند که طبق ضوابط قانون، واجد ویژگی اصالت باشند. طبق قوانین مالکیت معنوی، طرحی جدید تلقی می شود که از طریق انتشار آگهی، فروش یا عرضه در هر رسانه ای به اطلاع عموم نرسیده باشد. ایجاد تغییرات جزئی در یک الگوی موجود، اصالت ایجاد نمی کند و از نظر ارزیابان رسمی فاقد اعتبار است. ملاک اصلی ارزیابی، چشم انداز کاربر عادی و عدم تشابه کلی با نمونه های پیشین است؛ بنابراین بررسی دقیق سوابق قبل از هرگونه اقدام، از اتلاف زمان و هزینه های شما جلوگیری می کند.

معیارهای اساسی سنجش نو بودن طرح های تولیدی

برای اینکه اطمینان حاصل کنید الگوی ظاهری محصول شما شرایط پذیرش را دارد، باید اصول مشخصی را ارزیابی کنید. قبل از هر چیز، عدم افشای قبلی در جوامع عمومی اهمیت دارد. هرگونه رونمایی در کاتالوگ ها یا وب سایت ها پیش از تسلیم اسناد، نو بودن آن را زیر سوال می برد. علاوه بر این، طرح باید دارای هویت مستقل باشد و نباید کپی برداری یا تلفیقی ناشیانه از الگوهای گذشته باشد. تغییرات باید به اندازه ای ملموس باشد که خریدار در نگاه اول متوجه تمایز آن شود. همچنین ویژگی هایی که صرفاً بر اساس کارکرد فنی کالا شکل گرفته اند و جنبه زیباشناختی ندارند، در چارچوب الگوهای ظاهری قابل حمایت نخواهند بود.

مهلت ارفاقی یا فرصت تنفس قانونی چیست؟

یکی از دغدغه های پرتکرار طراحان، افشای اضطراری محصول قبل از اقدام اداری است. قانون گذار برای حل این مشکل، شش ماه مهلت ارفاقی تعیین کرده است. اگر طراح به ناچار محصول را در یک نمایشگاه رسمی رونمایی کند یا افشای آن ناشی از سوءاستفاده اشخاص ثالث باشد، ظرف این شش ماه فرصت دارد اسناد خود را ارائه دهد بدون آنکه افشای قبلی مانع پذیرش شود.

بسیاری از مجموعه ها برای تثبیت ساختار تجاری خود، ابتدا مراحل ثبت شرکت را طی می کنند تا کلیه حقوق مادی و معنوی محصولات را به نام شخص حقوقی ثبت کنند. کارشناسان ثبت VIP در مسیر ثبت برند، همراه و راهنمای شما خواهند بود.

گام های حیاتی پیش از تسلیم اسناد رسمی

قبل از اقدام نهایی، انجام چند قدم کلیدی احتمال موفقیت پرونده شما را به حداکثر می رساند تا با اخطار رد مواجه نشوید:

• استعلام دقیق در بانک های اطلاعاتی:  بررسی نمونه های مشابه در سامانه اداره مالکیت معنوی و سامانه های بین المللی جهت اطمینان از عدم تشابه.
• حفظ محرمانگی و انعقاد قرارداد:  بستن قرارداد محرمانگی با طراحان، قالب سازان و پیمانکاران تا زمان ثبت رسمی در اداره مربوطه.
• آماده سازی تصویر استاندارد:  تهیه عکس های باکیفیت از تمامی زوایای محصول با پس زمینه ساده و مشخصات دقیق بصری.

پیامدهای بی توجهی به سنجش اصالت پیش از اقدام

اقدام شتاب زده بدون بررسی اولیه می تواند خسارات مالی و حقوقی سنگینی به همراه داشته باشد:

• رد قطعی درخواست:  صدور اخطار رد از سوی اداره مالکیت معنوی و از دست رفتن زمان و هزینه های پرداختی.
• ادعای خسارت توسط رقبا:  در صورت شباهت با طرح های قبلی، دارنده طرح اصلی می تواند شکوائیه حقوقی تنظیم کرده و ادعای غرامت کند.
• توقیف کالاهای تولید شده:  جمع آوری محصولات از سطح بازار و متوقف شدن خط تولید به دستور مراجع قضایی.

مدارک و شرایط قانونی برای اشخاص حقیقی و حقوقی

اشخاص حقیقی برای درخواست قانونی نیازمند مدارک شناسایی رسمی مانند شناسنامه و کارت ملی، به همراه تصاویر استاندارد از زوایای مختلف طرح هستند. در مقابل، اشخاص حقوقی علاوه بر مدارک هویتی مدیران، باید روزنامه رسمی تاسیس، آخرین تغییرات شرکت و مدارک نمایندگی را ارائه دهند. داشتن صلاحیت قانونی و عدم وجود منع قضایی برای متقاضیان هر دو گروه الزامی است.

تفاوت طرح صنعتی با برند و علائم تجاری

طرح صنعتی صرفاً به خصوصیات ظاهری، ساختار بصری، خطوط، رنگ ها و شکل بیرونی یک محصول می پردازد و جنبه تزئینی آن را مورد حمایت قرار می دهد. در حالی که برند یا علامت تجاری، نام، لوگو یا نشانی است که برای شناسایی و تمایز کالاها یا خدمات یک مجموعه از سایر رقبا در بازار استفاده می شود و ابزار هویت بخشی تجاری است.

مدت اعتبار گواهی طرح صنعتی و نحوه تمدید آن

اعتبار گواهی حمایت از الگوی ظاهری کالا از تاریخ تسلیم اظهارنامه ۵ سال است. مالک طرح می تواند این دوره را برای دو دوره ۵ ساله متوالی دیگر، یعنی در مجموع تا ۱۵ سال تمدید کند. برای تمدید هر دوره باید هزینه های قانونی مربوطه پرداخت شده و درخواست رسمی ظرف ۶ ماه پایانی دوره اعتبار یا مهلت جریمه دار پس از آن ثبت شود.

چگونه نسبت به اظهارنامه طرح های مشابه اعتراض کنیم؟

چنانچه طرحی مشابه یا کپی برداری شده از الگوی شما در مرحله انتشار آگهی قرار گیرد، می توانید ظرف مهلت قانونی ۳۰ روزه، اعتراض خود را به اداره مالکیت معنوی تسلیم کنید. این اعتراض نیازمند ارائه اسناد، مدارک و دلایل اثبات کننده حق تقدم یا عدم جدید بودن طرح معترض عنه است تا موضوع در کمیسیون تخصصی مورد بررسی و صدور رای قرار گیرد.

جمع بندی و راهکار پایدار

حفاظت از دارایی های فکری، تضمین کننده بقای کسب و کار در عرصه رقابت است. سنجش دقیق جدید بودن طرح قبل از رونمایی، سرمایه شما را از مخاطرات حقوقی مصون می دارد. اگر که در انتهای این مسیر هستید و می خواهید تمام مراحل اداری را از ثبت شرکت تا اخذ گواهی های مالکیت معنوی بدون دغدغه طی کنید، تیم تخصصی ثبت VIP همراه شما خواهد بود.