یادی از هنرمند محبوب کُرد «عباس کمندی»

به گزارش خبرنگار کُردپرس،پشت‌ ساز تنبور نشستن به علت خصلت مقدس و توتمیک اش، یک نفس پاک می خواهد و برخلاف کسانی که موسیقی را لهو و لعب می پندارند ، نگاههای پالوده ، موسیقی را برای سلوک و عروج لازم می دانند و دف وتنبور ، که سازهای مقدسی درفرهنگ ایرانی هستند، این باررابرای انسان سبک می کنند.

دکتر عزیز شبانی ، استاد زبان وادبیات فارسی دانشگاه شیراز، ضمن بیان این مطلب درآئین رونمائی آلبوم « مهرانه های ماه » با آهنگسازی و خوانندگی « مجتبی قلی پور» ، این بیت منسوب به حافظ : « اندرین دایره می باش چو دف حلقه به گوش / ورقفایی خوری ازدایره ی خویش مرو» را به حسین رضائی نیا ، نوازنده دف این آلبوم، تقدیم کرد و گفت : این استاد دف نواز، فلسفه حیات را ازدرون دف به دامن این فرهنگ سوخته می ریزند.

وی درادامه با اشاره به اینکه کمترکسی متوجه زحمت های پشت پرده هنرمندان می شود ، به نقل خاطره ای ازحسین علیزاده پرداخت و گفت : استاد علیزاده می گفت: عاشق موسیقی شدم و رفتم ازپدرم اجازه بگیرم ؛ گفت به شرطی که معتاد نشوی ! آن موقع نمی فهمیدم که معتاد یعنی چه ؟! اما بعد که وارد سرزمین موسیقی شدم ، فهمیدم که چه سفارش سنجیده ای به من کرده اند.دکترشبانی دراین باره ادامه داد : مجتبی قلی پور هم از 9 سالگی ، پنجه روی سیم تنبورریخت و جا دارد که قدردان پدر و مادر هنرپرور و اخلاق مدارایشان نیزباشیم که چنین هنرمندی را تحویل جامعه داده اند.وی دراین باره اضافه کرد: خانواده ای که فرزندشان پشت ساز تنبور می نشیند ، می دانند که دروادی این ساز، عشق و عرفان به هم آمیخته اند !

این استاد د انشگاه،قلی پور را ازفرهیختگان دانشگاهی رشته موسیقی دانست و گفت : ایشان ، علاوه برصوت آفرینش ، علم آفرینش هم در سینه اش دارد ! وی درادامه با تمجید ازقطعه « سودای دلبر» این آلبوم خاطرنشان کرد: استاد عباس کمندی که این قطعه به ایشان تقدیم شده ، گوشه ای ازعرفان را درساز و آوازمتجلی کرده اند.وی درپایان از دف نوازی حسین رضائی نیا دراین آلبوم هم تحسین کرد.

رامین کشاورز، رئیس مرکزعلمی کاربردی فرهنگ و ارشاد اسلامی فارس ، هم درادامه نقطه عطف این آلبوم را اتکا به سنت روایتگری ساز تنبور دانست و گفت : دراین اثر، ظرافت های زیادی به کارگرفته شده اما سنت روایتگری درآن بسیاربرجسته است. وی درادامه با اشاره به قدمت پنج ، شش هزارساله ساز تنبور به شکل های مختلف سازی و رواج نواختن آن درمناطق مختلف فلات ایران خاطرنشان کرد : این ساز در طول تاریخ اش ، سنت روایتگری اش را ، که به خنیاگری موسوم است ،حفظ کرده است.این استاد دانشگاه ، وجوه روایتگری این ساز را به : داستان و اسطوره پردازی ، سرایندگی ، سازسازی و نوازندگی تقسیم کرد و گفت : هنرمند این عرصه تمام این کارکردها را درهنرش لحاظ می کند. وی سپس با اشاره به خواننده سالاری دراکثرآثارموسیقی امروز ، خاطرنشان کرد : مجتبی قلی پور دراین آلبوم ، استیلای خواننده‌سالاری را شکسته و سنت ذاتی تنبور، که آئین خنیاگری است، دراین اثرلحاظ شده است.وی با اشاره به اهمیت خواننده ونوازنده درموسیقی اقوام ایرانی خاطرنشان کرد : با این حال ، هیچکس مثل آهنگسازو نوازنده قادربه انتقال احساسات ملی نغمه پردازی و درک جاودانه هنرنیست.

کشاورز، درپایان ابرازامیدواری کرد که بازارموسیقی باعث لطمه زدن به این نوع موسیقی ها نشود و اصالت و غنای این موسیقی بیشترمعرفی شود.

مجتبی قلی پور، آهنگسازی و خواننده این اثر، هم دربخشی از این برنامه به ارائه توضیحاتی درباره گروه موسیقی «روچَن» و آلبوم« مهرانه های ماه» پرداخت و گفت : نام گروه ما درابتدا«نوای درون» بود اما تصمیم گرفتیم که عنوانی کنجکاوی برانگیز و اصیل ایرانی روی آن بگذاریم . ما کلمه «روچَن»، که یک کلمه اصیل ایرانی و به معنی پنجره است را انتخاب کردیم تا عنوان گروه مان اصالت داشته باشد. آلبوم هم ، دربردارنده 7 قطعه درحوزه موسیقی مقامی است و سازهای تنبور و دف که سابقه چندهزارساله دارند درآن محوریت دارند. وی درادامه با اشاره به حضور « حسین رضائی نیا» با نواختن سازدف و سازهای کوبه ای دراین آلبوم گفت : ایشان به ما افتخاردادند و ما هم ازتجربه دف نوازی ایشان بهره بردیم و خیلی تحت تاثیردف نوازی شان قرارگرفتم.

قلی پورسپس با اشاره به تصنیف سودای دلبر، که براساس یک آهنگ فولکلورکردی ، که عباس کمندی، موسیقیدان ، ترانه سرا و خواننده معروف کرد آن را خوانده است ، خاطرنشان کرد : ماهم در اینجا به تنظیم این تصنیف روی سازتنبور پرداختیم و آن را بازخوانی کردیم و به این هنرمند فقید کرد تقدیم کردیم.وی درباره این قطعه کردی خاطرنشان کرد : خیلی ازافراد ازاین قطعه خاطره خوب دارند هرچند که ممکن است متوجه معنای برخی ازکلمات کردی آن هم نشوند اما احساس خوبی به آنها دست می دهد و توجه شان را جلب می کند.

مجتبی قلی پور، درادامه به استفاده ازریتم های 10 و16 ضربی موسیقی کردی ، ریتم های آئین سماع و مقامات تنبوردراین آلبوم اشاره کرد و اظهارداشت : جملات سازتنبور بنا به ویژگی موسیقی آئینی که درآن ازاین سازاستفاده می شود، خیلی تکراری است .به همین دلیل ، ضمن حفظ هویت و ماهیت اصیل این ساز، سعی کردیم تا آنجا که این سازجای انعطاف دارد و باعث سوق یافتن شیوه نوازندگی مان به سمت سازهای موسیقی غربی نشود ، تنوعی در ریتم ها و جمله بندی ها ایجاد کنیم تا این سازبرای نسل جوان قابل پذیرش تر و جذاب ترشود. درواقع ، با تلفیق ریتم ها و فضاهای تازه ، سعی کردیم پویائی خاصی درنوازندگی این سازایجاد کنیم تا مخاطب جوان ارتباط بهتری هم با این سازاصیل آئینی پیدا کند.

قلی پور، تصنیف کاروان براساس شعری به همین عنوان از نیمایوشیج با آهنگسازی خودش و تنظیم علی رضائی را ازدیگرقطعات آلبوم « مهرانه های ماه » عنوان کرد و گفت : دراین قطعه ، ازسازتنبور ، که یک سازآئینی است،دراجرای قطعه ای براساس شعرنو بهره برده ایم. مجتبی قلی پورسپس به معرفی دیگرقطعات این آلبوم پرداخت و گفت : تصنیف لایتناهی براساس شعری ازمولانا ، قطعه بی کلام نو ، تصنیف عشاق براساس شعری ازحافظ، قطعه بی کلام چوپی (با الهام ازمقام‌ سماع ) ، ساز و آواز براساس شعری ازحافظ ، ازدیگرقطعات این آلبوم هستند.

علی رضائی و علیرضا تذکر به عنوان تنبورنوازان و هم آوایان ، حسین جعفری هم آوا ، ، کوروش وفا طراح جلد و گرافیک ، صادق نوری صدابردار و معین هاشمی نسب به عنوان عکاس ازهنرمندان دیگری هستند که درتولید این آلبوم با قلی پورمشارکت داشته اند.

مجتبی قلی پور، متولد1368 شیراز است اما اصالت کردی دارد و به همین دلیل ، به موسیقی مقامی کردی گرایش دارد. وی از9 سالگی شروع به نواختن تنبورکرده و تاکنون نزداساتید برجسته این ساز ازجمله « کیخسرو پورناظری» و « علی اکبر مرادی » به فراگرفتن نوازندگی تنبور وکسب ظرافت های آن پرداخته است. قلی پور، لیسانس موسیقی دارد و کارشناس تاراست.وی گروه تنبورنوازان «روچَن » را درسال 1389 تاسیس کرد و سابقه حضوردرفیلم سینمائی «راه رفتن روی سیم » اثر«احمدرضا معتمدی » را هم به عنوان مشاورموسیقی و بازیگر نقش مدرس تنبورنوازاین فیلم دارد.

قابل توجه است ،آئین رونمائی آلبوم « مهرانه های ماه » اثری ازگروه موسیقی «روچَن » به آهنگسازی ، تنظیم و خوانندگی « مجتبی قلی پور« و دف نوازی « حسین رضائی نیا» که به تازگی ازسوی مؤسسه فرهنگی هنری « نغمه هزاردستان» منتشرشده است ، پنج شنبه 7 شهریور با اجرای رزیتا تقی زاده ، مجری سابق صدا وسیما و سخنرانی دکترعزیزشبانی ، استاد زبان وادبیا فارسی دانشگاه شیراز، رامین کشاورز، رئیس مرکزعلمی کاربردی فرهنگ و ارشاد اسلامی فارس و مجتبی قلی پوردرکافه موسیقی گوشه پردیس فرهنگی سینمائی هنرشهرآفتاب شیرازبرگزارشد.