یگانهای مدافع زنان کرد سوریه به دنبال حفظ هویت و ساختار خود است
به گزارش کردپرس، به گفته نوروز احمد، یگانهای مدافع زنان در ابتدا امیدوار بود در ارتش جدید سوریه و ترجیحاً در قالب یک هنگ یا گردان زنانه با سطحی از استقلال سازمانی فعالیت کند، اما دولت دمشق در مرحله نهایی مذاکرات اعلام کرده است که این نیرو نمیتواند زیرمجموعه وزارت دفاع قرار گیرد و برای تعیین جایگاه خود باید با وزارت داخلی سوریه مذاکره کند.
نوروز احمد در گفتوگو با نشریه «آمارجی»، گفت یگانهای مدافع زنان میخواهد تجربه چندین سال جنگ با داعش و دیگر گروههای مسلح را به نیرویی برای دفاع از زنان و جوامع مختلف در سراسر سوریه تبدیل کند.
وی تأکید کرد که حتی اگر نام یا چارچوب اداری این نیرو تغییر کند، حفظ هویت و ساختار آن برای یگانهای مدافع زنان اهمیت اساسی دارد.
نوروز احمد گفت: «ما شکست نخوردهایم. همهچیز بیهوده نبوده است. ما با هویت خود به بخشی از سوریه تبدیل میشویم.»
او افزود که یگانهای مدافع زنان اکنون بیش از یک هزار و ۵۰۰ نیرو دارد و در شرایطی که هنوز یک نظام دموکراتیک برای تضمین حقوق زنان در سوریه شکل نگرفته، فعالیت این نیرو همچنان ضروری است.
وی گفت: «حقوق زنان هنوز در یک نظام دموکراتیک تضمین نشده است. گروههای مسلح همچنان فعال هستند و سوریه به ثبات نرسیده است. به همین دلیل، ما معتقدیم که زنان باید بتوانند از خود دفاع کنند و برای دفاع از حقوق خود سازماندهی شوند.»
نوروز احمد درباره نخستین مذاکرات با وزارت داخلی سوریه توضیح داد که این دیدار در ۲۷ اوت انجام شد و هدف یگانهای مدافع زنان این بود که ابتدا مشخص کند زنان عضو این نیرو چگونه میتوانند در ساختار امنیتی جدید سوریه جای گیرند و سپس مطالبات خود را با مقامهای دمشق در میان بگذارد.
وی گفت مهمترین مطالبه یگانهای مدافع زنان، حفظ این نیرو بهعنوان یک ساختار سازمانیافته زنانه است. به گفته نوروز احمد، این نیرو تجربه گستردهای در جنگ دارد و میخواهد این تجربه در خدمت مردم کرد و دیگر جوامع سوری قرار گیرد.
نوروز احمد افزود: «ما فکر میکردیم ساختار نیروهای ویژه یا یک هنگ نظامی برای ما مناسبتر است، زیرا وظایف و مسئولیتهای نیروهای امنیت داخلی متفاوت است. زنان میتوانند بهصورت فردی در نیروهای امنیت داخلی خدمت کنند، اما خواسته ما این است که یگانهای مدافع زنان بهعنوان یک نیروی زنانه جداگانه باقی بماند.»
او گفت مقامهای دمشق در نخستین مذاکرات تا حدودی نسبت به حضور زنان در ساختارهای امنیتی گشایش نشان دادهاند. به گفته وی، مقامهای سوری اذعان کردهاند که در ساختارهای امنیتی تحت کنترل نیروهای مستقر در ادلب، زنان پیشتر حضور چندانی نداشتند، اما اکنون ضرورت مشارکت زنان را پذیرفتهاند.
نوروز احمد افزود که مقامهای دمشق حتی پیشنهاد کردهاند سطحی از استقلال برای این نیرو در چارچوب دفاع از مناطق حسکه و حلب در نظر گرفته شود؛ مناطقی که یگانهای مدافع زنان در آنها حضور دارد.
وی گفت: «آنها گفتند میتوان درباره سطحی از استقلال در چارچوب دفاع از حسکه و حلب صحبت کرد. ما نیز گفتیم که میخواهیم نیروهای خود را در مناطق خودمان حفظ کنیم. اما تا ۶ سپتامبر هنوز پاسخ نهایی را دریافت نکردهایم.»
به گفته نوروز احمد، در مرحله نهایی مذاکرات به یگانهای مدافع زنان اعلام شد که امکان دستیابی به نتیجه از طریق وزارت دفاع وجود ندارد، زیرا دولت سوریه این نیرو را بخشی از ارتش نمیداند و به همین دلیل گفتوگو با وزارت داخلی باید ادامه پیدا کند.
او درباره برداشت خود از دیدگاه دمشق نسبت به مشارکت زنان گفت تجربه مسئولان کنونی دولت سوریه در ادلب اساساً با تجربه یگانهای مدافع زنان متفاوت است. به گفته وی، مقامهای دمشق میپذیرند که زنان باید در ساختار جدید سوریه حضور داشته باشند، اما درباره میزان استقلال و گستره فعالیت یگانهای مدافع زنان تردید دارند.
نوروز احمد گفت: «آنها تجربه ادلب را برای خود مناسب میدانند و ما تجربه خودمان را برای شمال سوریه مناسب میدانیم. آنها میگویند تجربه یگانهای مدافع زنان در این منطقه بسیار طولانی و گسترده است و هنوز مطمئن نیستند که آیا این مدل میتواند در سراسر سوریه اجرا شود یا نه.»
وی تأکید کرد که مسئله حفظ هویت یگانهای مدافع زنان فقط یک موضوع سازمانی یا نظامی نیست، بلکه با وضعیت حقوق زنان در سوریه ارتباط مستقیم دارد.
به گفته نوروز احمد، خشونت و سرکوب علیه زنان همچنان ادامه دارد، آزادی زنان با محدودیتهای جدی روبهروست و نظام سیاسی جدید سوریه هنوز نتوانسته است چارچوبی دموکراتیک برای تضمین حقوق آنان ایجاد کند.
او گفت: «هدف ما دفاع از زنان است. ما میتوانیم به زنان کمک کنیم که از خود دفاع کنند، اعتمادبهنفس پیدا کنند، حقوق خود را بشناسند و جامعه را نسبت به حقوق زنان آگاه کنیم.»
نوروز احمد تأکید کرد مشارکت زنان در ساختارهای جدید سوریه نباید صرفاً نمادین باشد و افزود اگر قرار است سوریه جدید ساخته شود، زنان باید در همه عرصهها حضور داشته باشند، از جمله در عرصههای امنیتی و نظامی و در روندهای تصمیمگیری.
وی گفت یگانهای مدافع زنان نمونهای دقیقاً مشابه در جهان ندارد. به گفته او، زنان در ارتشها و وزارتخانههای دفاع کشورهای مختلف حضور دارند و برخی حتی به درجات عالی نظامی رسیدهاند، اما ساختاری مستقل و کاملاً زنانه مشابه یگانهای مدافع زنان وجود ندارد.
نوروز احمد افزود که برخی جریانهای سیاسی و نظامی، استقلال سازمانی یگانهای مدافع زنان را نوعی ضعف میدانند و استدلال میکنند که اگر قرار است زنان و مردان برابر باشند، زنان باید در همان ساختار عمومی ارتش حضور داشته باشند.
او در پاسخ گفت: «مشکل این است که در جامعه و نظام موجود هنوز برابری جنسیتی وجود ندارد. ذهنیت غالب هنوز ارتش و عرصه نظامی را حوزهای مردانه میداند.»
وی تأکید کرد یگانهای مدافع زنان نیرویی تهاجمی یا اشغالگر نیست و مأموریت آن دفاع از خود و دفاع از جامعه است.
نوروز احمد همچنین درباره مقابله با خشونت علیه زنان گفت نیروهای امنیتی و سازمانهای زنان مسئول رسیدگی مستقیم به مواردی مانند قتل زنان، خشونت جنسی و خشونت خانوادگی هستند، اما یگانهای مدافع زنان نیز از این فعالیتها پشتیبانی میکند.
به گفته وی، این حمایت از طریق آموزش دفاع از خود، افزایش اعتمادبهنفس زنان، آموزش حقوق زنان، افزایش آگاهی اجتماعی و ارتباط با سازمانهای زنان انجام میشود.
اگر دمشق مخالفت کند، مبارزه ادامه خواهد داشت
نوروز احمد درباره احتمال رد درخواست یگانهای مدافع زنان از سوی دمشق گفت جامعه در مناطق کردنشین فشار زیادی برای حفظ این نیرو وارد میکند و حمایت از ادامه فعالیت آن محدود به زنان نیست.
او تأکید کرد نام این نیرو میتواند تغییر کند، اما آنچه اهمیت دارد حفظ هویت، ماهیت و چارچوب سازمانی آن است.
وی گفت یگانهای مدافع زنان با پیوستن برخی افراد به ساختارهای دیگر مخالفتی ندارد و تعدادی از نیروها نیز پیشتر این نیرو را ترک کرده و در مناطق دیگر به فعالیت پرداختهاند، اما اکثریت قاطع نیروها خواهان حفظ هویت و ساختار جمعی خود هستند.
نوروز احمد گفت: «اگر این موضوع پذیرفته نشود، به مسئلهای برای مبارزه تبدیل خواهد شد.»
او توضیح داد که منظور از مبارزه، رویارویی نظامی نیست، بلکه استفاده از مسیرهای قانونی، ادامه مذاکرات و اعمال فشار اجتماعی و سیاسی برای حفظ موجودیت و هویت یگانهای مدافع زنان است.
«جامعه جهانی کاملاً ما را رها نکرده است»
نوروز احمد درباره حمایت بینالمللی از یگانهای مدافع زنان گفت همچنان علاقه اجتماعی و سیاسی قابل توجهی نسبت به آینده این نیرو وجود دارد و برخی گروهها و دولتها نیز خواهان حفظ آن هستند.
با این حال، او گفت با تغییر شرایط سیاسی سوریه و عادی شدن روابط بسیاری از کشورها با دمشق، اولویتهای برخی دولتها نیز تغییر کرده است.
وی در پاسخ به این پرسش که آیا یگانهای مدافع زنان احساس میکند جامعه جهانی آن را رها کرده است، گفت نیروهای این گروه طی سالهای جنگ از منطقه و جهان در برابر تهدید داعش و گروههای مشابه دفاع کردهاند.
نوروز احمد گفت مقاومت در برابر داعش تنها دفاع از یک منطقه یا یک جامعه نبود، بلکه مانع شکلگیری تهدیدی شد که میتوانست منطقه و حتی جهان را با پیامدهای گستردهای روبهرو کند.
او افزود: «ما میدانیم که حمایت خارجی قابل توجهی دریافت کردیم، اما باید در نظر داشت که ما نیز با مقاومت خود از وقوع یک فاجعه جلوگیری کردیم. بنابراین نتیجه نباید به اینجا ختم شود.»
به گفته نوروز احمد، تجربه اداره مناطق کردنشین از نظر این نیرو «بسیار دموکراتیک» بوده است و اگرچه ممکن است همه جوامع سوری برای پذیرش چنین الگویی آماده نباشند، این تجربه از ابتدا فقط متعلق به کردها نبوده است.
وی گفت عربها و دیگر جوامع نیز در این ساختار حضور داشتهاند و مردم این مناطق سالها در کنار یکدیگر زندگی، اداره و مبارزه کردهاند.
نوروز احمد افزود: «تفاوتهای ما را به اختلاف تبدیل کردهاند، در حالی که ما با هم زندگی کردهایم، با هم حکومت کردهایم و در کنار هم جنگیدهایم. خونهای ما درهم آمیخته است و روابط خانوادگی میان جوامع مختلف همچنان وجود دارد.»
نزدیک به هزار عضو یگانهای مدافع زنان کشته شدهاند
نوروز احمد گفت یگانهای مدافع زنان بیش از ۹۵۰ کشته دارد و شمار شهدای این نیرو به نزدیک هزار نفر رسیده است. او افزود شماری از اعضای این نیرو نیز همچنان مفقود یا در اسارت هستند.
به گفته وی، پس از جنگ ژانویه ۲۰۲۶ شماری از زندانیان آزاد شدند، اما افرادی از عفرین، سریکانی و گریسپی همچنان در اختیار گروههای مسلح وابسته به ترکیه قرار دارند.
نوروز احمد گفت شش عضو زن یگانهای مدافع زنان همچنان مفقود هستند و همه آنها نیز نیروی رزمی نبودهاند؛ برخی در حوزه رسانه و دیگر فعالیتها کار میکردهاند.
او همچنین درباره یکی از نیروهای یگانهای مدافع زنان که در گریسپی به اسارت درآمده بود، گفت ویدئوهایی از ربوده شدن و شکنجه او منتشر شد و این زن بعدها در ترکیه به حبس ابد محکوم شد.
نوروز احمد افزود که کانالهایی برای ارتباط با ترکیه وجود دارد، اما تاکنون پاسخی درباره سرنوشت اعضای مفقود یگانهای مدافع زنان دریافت نشده است.
پرونده زندانیان همچنان در دستور کار مذاکرات
نوروز احمد درباره دیدار ۲۵ اوت با احمد الشرع، رئیسجمهور سوریه، و حضور فرمانده کل نیروهای دموکراتیک سوریه در این دیدار گفت موضوع زندانیان بهصورت مفصل مطرح نشد، زیرا مسئله آینده یگانهای مدافع زنان همچنان حل نشده بود و باید در مذاکرات جداگانه بررسی شود.
به گفته وی، احمد الشرع اعلام کرده بود که یگانهای مدافع زنان با وزیر داخلی دیدار خواهد کرد و این مسئله بهزودی حل خواهد شد.
نوروز احمد تأکید کرد پرونده زندانیان همچنان یکی از موضوعات اصلی مذاکرات است. برخی زندانیان آزاد شدهاند، اما برخی دیگر با احتمال محاکمه و طرح اتهامهای مختلف روبهرو هستند و این مسئله نگرانی جدی ایجاد کرده است.
بیش از ۱۵۰۰ نیروی زن و پیشنهاد تشکیل دو هنگ
نوروز احمد درباره وضعیت فعلی یگانهای مدافع زنان گفت این نیرو در دوران جنگ در هر منطقهای که نیروهای دموکراتیک سوریه حضور داشتند، مستقر بود، اما اکنون گستره استقرار آن از دیرک تا کوبانی امتداد دارد و بخشی از نیروها نیز در عفرین حضور دارند.
وی گفت تاکنون مشکل روزمرهای میان یگانهای مدافع زنان و ارتش سوریه ایجاد نشده و مذاکرات همچنان ادامه دارد.
نوروز احمد شمار نیروهای فعلی یگانهای مدافع زنان را بیش از یک هزار و ۵۰۰ نفر اعلام کرد و گفت اگر ساختار هنگ در وزارت داخلی حفظ شود، این نیرو پیشنهاد تشکیل دو هنگ را مطرح کرده است؛ زیرا هر هنگ در ساختار نیروهای امنیت داخلی حدود ۷۰۰ تا ۸۰۰ نیرو دارد.
او افزود جزئیات سازماندهی هنوز مشخص نشده است و دولت سوریه از تعداد نیروهای یگانهای مدافع زنان اطلاع دارد.
به گفته نوروز احمد، این نیرو خواهان حفظ حضور خود در همه شهرهای منطقه، از کوبانی تا دیرک و در نهایت عفرین است.
«ما توافق را به دلیل شکست در جنگ نپذیرفتیم»
نوروز احمد درباره قدرت چانهزنی کردها در مذاکرات با دمشق گفت دولت سوریه قدرت و تواناییهای یگانهای مدافع زنان و نیروهای کرد را میشناسد، اما رویکرد دمشق این است که بهعنوان دولت و قدرت حاکم، ابتکار عمل را در اختیار دارد و خود تعیین میکند چه ساختاری را مناسب میداند.
وی با رد این برداشت که توافق با دمشق نتیجه شکست نظامی کردها بوده است، گفت توافق پیش از جنگ اخیر نیز مورد مذاکره قرار گرفته بود و هدف از آن جلوگیری از جنگی تازه و احتمال وقوع نسلکشی بود.
نوروز احمد تأکید کرد: «ما توافق را به این دلیل نپذیرفتیم که جنگ را باخته بودیم. ما پیش از جنگ نیز به دنبال توافق بودیم.»
او گفت جلوگیری از جنگ جدید خواست مردم منطقه بود و یگانهای مدافع زنان همواره تلاش کرده است راهی برای حل اختلاف با دولتهای سوریه پیدا کند.
به گفته نوروز احمد، حتی در دوره حکومت بعث نیز تلاشهایی برای دستیابی به توافق انجام شده بود، زیرا یگانهای مدافع زنان خود را بخشی از مردم سوریه میداند، نه نیرویی خارجی.
چرا کردها به دنبال تشکیل کشور مستقل نبودند؟
نوروز احمد در پاسخ به این پرسش که چرا کردها پس از سالها جنگ به سمت تشکیل کشور مستقل حرکت نکردند، گفت شرایط بینالمللی و واقعیت اجتماعی سوریه چنین امکانی را فراهم نمیکرد.
وی تأکید کرد کردهای سوریه در کنار عربها، مسیحیان، ارامنه، چرکسها، علویها و دیگر جوامع زندگی میکنند و تشکیل کشوری جداگانه در چنین شرایطی میتوانست به درگیری و دشمنی بیشتر منجر شود.
او گفت: «ما نمیتوانستیم همه همسایگان خود را دشمن کنیم یا کشوری فقط برای کردها بسازیم. مردم ما در مناطق مختلف پراکندهاند و مرزهای چنین کشوری نیز قابل دفاع نبود.»
نوروز احمد افزود که از سال ۲۰۱۱ هدف اصلی، ایجاد راهکاری دموکراتیک در داخل سوریه بوده است؛ راهکاری که حقوق کردها و دیگر جوامع را تضمین کند و به مناطق و شهرهای مختلف امکان اداره امور خود را بدهد.
وی گفت اداره خودگردان نیز قرار نبود به یک کشور تبدیل شود، بلکه قرار بود الگویی برای کل سوریه باشد.
«همه فداکاریها بیهوده نبود»
نوروز احمد درباره این دیدگاه که جنگ و فداکاریهای سالهای گذشته در نهایت نتیجهای برای کردها نداشته است، گفت پیش از جنگ با داعش و دیگر گروههای افراطی، بسیاری از حقوق و فرصتهایی که اکنون برای حفظ زبان، فرهنگ و هویت کردی وجود دارد، اساساً وجود نداشت.
وی گفت داعش و گروههای وابسته به القاعده با نژادپرستی و خشونت شدید عمل میکردند و مقاومت یگانهای مدافع زنان و نیروهای دموکراتیک سوریه مانع از گسترش این تهدید شد.
او تأکید کرد هزینه این مقاومت بسیار سنگین بوده، اما همین فداکاریها امکان حفظ هویت، زبان و فرهنگ مردم منطقه را فراهم کرده است.
نوروز احمد بار دیگر گفت: «ما شکست نخوردهایم. همهچیز بیهوده نبود. ما با هویت خود به بخشی از سوریه تبدیل میشویم.»
او افزود اگر توافق با دمشق پیش برود، یگانهای مدافع زنان میتواند از مناطق خود دفاع کند و همزمان راهی برای حل مسائل سوریه فراهم شود؛ بنابراین این روند نباید شکست تلقی شود.
نگرانی درباره آینده توافق با دمشق
نوروز احمد درباره احتمال اجرای کامل توافق گفت نمیتوان انتظار داشت توافق بدون مشکل و بهصورت خودکار پیش برود، زیرا وضعیت سوریه همچنان تحت تأثیر جنگهای منطقهای، فعالیت داعش و گروههای مسلح، فشارهای داخلی و رقابتهای خارجی قرار دارد.
وی گفت دولت سوریه نیز با مشکلات زیادی برای اداره کشور مواجه است و کسانی که تجربه جنگ دارند، بهتر از دیگران میدانند که صلح و ثبات تا چه اندازه اهمیت دارد.
نوروز احمد تأکید کرد یگانهای مدافع زنان خواهان پیشرفت توافق است تا بتواند در کنار دیگر نیروهای سوری از مردم و کشور دفاع کند و مانع از شکلگیری جنگهای تازه شود.
او گفت اکنون یگانهای مدافع زنان منتظر پاسخ دمشق هستند و پس از آن، مذاکرات درباره حفظ نیرو، محل استقرار، ساختار فرماندهی و وضعیت قانونی آن ادامه خواهد یافت.
پایان جنگ، همراه با نگرانی و آسودگی
نوروز احمد درباره وضعیت روحی نیروهای یگانهای مدافع زنان گفت اولویت اصلی آنان حفظ ساختار نیرو برای جلوگیری از از دست رفتن دستاوردهای گذشته و حفاظت از مردم است.
وی افزود هنوز ادغام در ارتش سوریه پذیرفته نشده، اما یگانهای مدافع زنان همچنان برای به دست آوردن جایگاهی در ارتش جدید تلاش خواهد کرد.
او گفت اگر ارتش جدید سوریه شکل بگیرد، یگانهای مدافع زنان به دنبال جایگاهی در آن خواهد بود، حتی اگر این حضور در همه مناطق ممکن نباشد.
نوروز احمد همچنین اذعان کرد برخی نیروها نسبت به پیوستن به ساختارهای جدید احساس راحتی نمیکنند. به گفته او، سالها جنگ و تجربه سخت باعث شده است همزیستی فوری با نیروهای طرف مقابل آسان نباشد.
وی گفت در کنار این نگرانیها، پایان جنگ برای نیروها با احساس آسودگی و شادی نیز همراه بوده است.
پیام نوروز احمد به کردها
نوروز احمد در پایان سخنان خود به کردهای ترکیه، اشاره کرد و گفت مردم کرد در سختترین سالهای جنگ از یگانهای مدافع زنان حمایت کردند.
او گفت شمار زیادی از کردهای ترکیه برای حمایت از کوبانی از مرز عبور کردند و بسیاری از نیروهای کرد از جاهای دیگر در جنگ علیه داعش جان خود را از دست دادند.
نوروز احمد تأکید کرد مذاکرات کنونی برای تثبیت موجودیت کردها در چارچوب قانون اساسی، نظام حقوقی، ساختار سیاسی و نظامی سوریه، نتیجه همان فداکاریهاست.
وی گفت: «ما همچنان میپرسیم چگونه میتوان از مردم کرد و حقوق همه مردم منطقه، بهویژه زنان، محافظت کرد. نیروهای ما همچنان آمادهاند.»
فرمانده یگانهای مدافع زنان در پایان از کردها خواست حمایت خود را از این روند ادامه دهند و گفت: «تلاشهای ما بیهوده نبوده است. ما هنوز اینجا هستیم و به مبارزه خود ادامه میدهیم.»
دیدگاه کاربران