آینده مبهم کردهای سوریه پس از ادغام با دولت دمشق
یک فعال مدنی کرد در شمالشرق سوریه میگوید انحلال نیروهای دموکراتیک سوریه و ادغام نهادهای نظامی و غیرنظامی این منطقه در ساختار دولت دمشق، آینده کردها را با ابهام و نگرانی روبهرو کرده است. به گفته او، حقوق کردها، امنیت، آموزش به زبان کردی، بازگشت آوارگان و جایگاه زنان از مهمترین مسائلی هستند که هنوز پاسخ روشنی برای آنها وجود ندارد.
به گزارش کردپرس به نقل از رادیو بینالمللی فرانسه (RFI)، «الوا علی»، بنیانگذار مرکز «اهیمسا برای عدم خشونت» در شمالشرق سوریه، در گفتوگویی درباره تحولات اخیر منطقه گفت واکنش کردها به انحلال نیروهای دموکراتیک سوریه یکسان نیست. برخی این تحول را گامی در جهت پایان جنگ و برقراری صلح میدانند، اما بسیاری دیگر به دلیل نبود اطلاعات روشن درباره پیامدهای آن، با نگرانی به آینده نگاه میکنند.
الوا علی اظهار داشت تصمیمهای مهم سیاسی در سوریه بدون مشارکت مستقیم مردم گرفته میشود و کردها بیش از دیگران از این روند کنار گذاشته شدهاند. به گفته او، رهبران کردی که با دولت سوریه مذاکره میکنند نیز لزوماً نماینده همه کردها نیستند.
این فعال مدنی با وجود مثبت دانستن جایگزین شدن گفتوگو به جای جنگ، تأکید کرد که حقوق کردها نمیتواند صرفاً بر پایه وعدههای سیاسی باشد و باید در قانون اساسی سوریه تضمین شود. او گفت: «همه میدانیم که کلمات و وعدهها کافی نیستند. این را از حکومت بشار اسد آموختهایم.»
الوا علی همچنین گفت روند ادغام کردها در ساختار دولت تاکنون عمدتاً در سطح سیاسی باقی مانده و تأثیر مثبتی بر زندگی روزمره مردم نداشته است. به گفته او، وضعیت اقتصادی در شمالشرق سوریه پس از ادغام اداره خودگردان شمال و شرق سوریه در ساختار دولت وخیمتر شده و حملات علیه کردها نیز همچنان ادامه دارد.
او در ادامه به وضعیت آوارگان اشاره کرد و گفت برخی خانوادههایی که تلاش کردند به خانههای خود در شهر سری کانی بازگردند، با حمله گروههای مسلح مرتبط با مقامات جدید روبهرو شدند و در نهایت از بازگشت منصرف شدند. به گفته وی، بازگشت واقعی آوارگان تنها زمانی امکانپذیر است که اموال آنها بازگردانده شود، خسارت خانههای تخریبشده جبران شود، افرادی که اموال دیگران را تصرف کردهاند پاسخگو باشند و برای بازگشتکنندگان تضمینهای امنیتی ارائه شود.
وضعیت زنان نیز یکی دیگر از نگرانیهای مطرحشده از سوی این فعال مدنی است. الوا علی گفت زنان در دوره اداره خودگردان از نقش و اختیارات سیاسی و اجتماعی بیشتری برخوردار بودند و در ساختارهای سیاسی و نظامی مشارکت قابل توجهی داشتند، اما مشخص نیست پس از انتقال این ساختارها به دولت مرکزی چه میزان از این حقوق حفظ خواهد شد.
او افزود هنوز مشخص نیست قوانین سراسری سوریه در شمالشرق کشور چگونه اجرا خواهد شد؛ موضوعی که به گفته او درباره مسائلی مانند ازدواج کودکان و چندهمسری نگرانیهایی ایجاد کرده است. وی گفت با توجه به رویکرد مقامات دمشق و تأثیر شریعت بر چارچوب حقوقی مورد نظر آنان، تضمینی روشن درباره حفظ حقوق کنونی زنان وجود ندارد.
الوا علی در بخش دیگری از این گفتوگو، وضعیت سیاسی سوریه را همچنان نامشخص توصیف کرد و گفت تغییر حکومت به معنای پایان کامل میراث حکومت پیشین نیست. او تأکید کرد که دستیابی به صلح پایدار بدون تحقق عدالت امکانپذیر نیست.
به گفته او، عدالت نباید با انتقام اشتباه گرفته شود، بلکه باید شامل رسیدگی عادلانه به جنایات، شنیدن صدای قربانیان، حمایت از آسیبدیدگان و جلوگیری از تکرار خشونت باشد. الوا علی گفت: «برای عبور از خشونت به سوی صلح، باید مردم را التیام دهیم، نه اینکه آنها را نادیده بگیریم.»
این فعال مدنی همچنین از محدودیتهای فزاینده در فعالیت جامعه مدنی در سوریه خبر داد و گفت مرکز اهیمسا همچنان برای ثبت رسمی فعالیت خود نزد دولت جدید سوریه با مشکلاتی مواجه است. به گفته او، حتی استفاده از مفهوم «عدم خشونت» در نام رسمی این مرکز با مخالفت روبهرو شده و بسیاری از فعالان نیز از بیان آزادانه دیدگاههای خود هراس دارند.
الوا علی در پایان تأکید کرد که صلح واقعی زمانی شکل میگیرد که مردم در تصمیمگیریها نقش داشته باشند، حقوق آنها تضمین شود و عدالت بدون تبعیض درباره همه اجرا شود.
دیدگاه کاربران