مسعود بارزانی: از تکرار سناریوی ۲۰۱۱ و بازگشت داعش نگرانم؛ مشارکت سیاسی و اجرای توافقها ضروری است
به گزارش کردپرس، مسعود بارزانی در گفتوگویی با شبکه تلویزیونی «الشرقیه» درباره شماری از مسائل سیاسی، امنیتی و اقتصادی عراق، اقلیم کردستان و منطقه سخن گفت و دیدگاه خود را درباره خروج نیروهای ائتلاف بینالمللی، وضعیت سیاسی بغداد، روابط میان جریانهای سیاسی، توافق تشکیل دولت، مسئله سلاح گروههای مسلح و آینده مشارکت سیاسی در عراق تشریح کرد.
هشدار درباره تکرار سناریوی ۲۰۱۱ و بازگشت داعش
بارزانی در پاسخ به پرسشی درباره اینکه عراق در حال حاضر ارتش، نیروهای ضدتروریسم، حشد شعبی و پیشمرگه را در اختیار دارد و آیا این نیروها میتوانند مسئولیت کامل امنیت کشور را برعهده بگیرند، به تجربه سال ۲۰۱۱ و خروج نیروهای آمریکایی از عراق اشاره کرد.
او گفت در سال ۲۰۱۱ حدود ۱۰۰ هزار سرباز آمریکایی در عراق حضور داشتند و در بغداد نشستهای متعددی درباره این موضوع برگزار میشد که آیا عراق باید با آمریکا یک توافق دوجانبه امنیتی امضا کند یا نیروهای آمریکایی از کشور خارج شوند.
بارزانی گفت خود او نیز در شماری از این نشستها حضور داشته و در یکی از جلساتی که وزیران کشور و دفاع عراق نیز در آن حضور داشتند، پیشنهاد کرده بود به جای بحث کلی درباره خروج نیروهای آمریکایی، از مسئولان امنیتی عراق پرسیده شود که آیا توانایی دفاع از کشور را دارند یا خیر.
به گفته بارزانی، در آن زمان از وزیر دفاع عراق پرسیده شد آیا نیروهای این کشور توانایی دفاع از عراق را دارند که وزیر دفاع پاسخ داده بود: «به خدا هیچ ندارم.» سپس از وزیر کشور نیز درباره توانایی نیروهای امنیتی برای حفاظت از کشور پرسیده شد و او نیز گفته بود که حتی توانایی حفاظت از یک پایگاه را ندارند.
بارزانی افزود در ادامه این بحث از مسئولان عراقی پرسیده است که آیا حتی یک افسر آمریکایی نمیتواند وارد این سالن شود و همه آنها را بازداشت کند. یکی از حاضران در پاسخ گفته بود که نهتنها یک افسر، بلکه حتی یک سرباز آمریکایی نیز میتواند چنین کاری انجام دهد.
رئیس حزب دموکرات کردستان گفت در آن زمان بر همین اساس مطرح کرده بود که بهتر است دستکم یک توافق امنیتی میان عراق و آمریکا وجود داشته باشد تا دوره حضور نیروهای خارجی به پایان برسد و عراق بتواند حاکمیت خود را پس بگیرد.
او گفت در نهایت نیروهای آمریکایی عراق را ترک کردند و چند سال بعد داعش وارد صحنه شد.
بارزانی درباره شرایط کنونی عراق نیز گفت: «اکنون از همان سناریو میترسم، اما شرایط متفاوت است.»
او یادآور شد که پس از ظهور داعش در سال ۲۰۱۴، دولت عراق با آمریکا، کشورهای اروپایی و ناتو تماس گرفت و از آنها خواست برای مقابله با داعش به عراق کمک کنند.
بارزانی تأکید کرد نگرانی او درباره پیامدهای خروج نیروهای خارجی همچنان پابرجاست، هرچند ماهیت شرایط کنونی عراق با وضعیت سال ۲۰۱۱ تفاوت دارد.
انتقاد بارزانی از تمرکز قدرت در بغداد
رئیس حزب دموکرات کردستان در بخش دیگری از این گفتوگو درباره ساختار سیاسی عراق و اختیارات نخستوزیران این کشور گفت هیچیک از نخستوزیران عراق در دورههای گذشته از اختیار کامل برخوردار نبودهاند و همواره با موانع سیاسی مواجه بودهاند.
او گفت: «هیچ نخستوزیری مستقل و صاحب اختیار کامل نبوده است؛ همواره موانعی وجود داشته و تا حدی اراده آنها سلب شده است.»
بارزانی احزاب سیاسی را از عوامل اصلی اعمال نفوذ بر نخستوزیران دانست و بهطور مشخص «چارچوب هماهنگی شیعیان» را مورد اشاره قرار داد.
او گفت اکنون چارچوب هماهنگی به نیرویی تبدیل شده که بخش بزرگی از قدرت را در اختیار دارد و افزود: «این یک اشتباه بزرگ است.»
او گفت: «یک جریان سیاسی نمیتواند به تنهایی حکومت کند اکنون تقریباً همه چیز در دست آنهاست و قدرت را در اختیار دارند. اگر به اصل مشارکت، سازش و توازن بازگردند و این اصول اجرا شود، مسئله قابل حل است؛ اما اگر همان روش گذشته را ادامه دهند، معنای آن این است که آنها به تنهایی حاکمیت را در دست داشته باشند.»
بارزانی: بدون حزب دموکرات و جریان صدر، دولت ناقص و فلج است
بارزانی در ادامه درباره مشارکت نیروهای اصلی سیاسی در ساختار دولت عراق اظهار داشت: «اگر جریان صدر، حزب دموکرات کردستان و طرفهای دیگر در دولت نباشند، این دولت فلج و پر از کاستی خواهد بود.»
بارزانی همچنین درباره جلسه پارلمان عراق برای رأیگیری درباره وزیران کابینه علی زیدی گفت حزب دموکرات از آن روند رضایت نداشته است.
او این اقدام را بخشی از یک «توطئه» سیاسی علیه حزب دموکرات دانست و گفت ممکن است برخی جریانها تصور کرده باشند که با چنین اقدامی قدرت خود را به حزب دموکرات نشان میدهند و ثابت میکنند که یک بلوک بزرگ هستند و میتوانند عراق را اداره کنند و حزب دموکرات را به حاشیه برانند.
بارزانی گفت: «شاید آنها چنین تصوری داشتند، اما هیچکس نمیتواند این کار را انجام دهد. آنها بسیار تلاش کردند حزب دموکرات را به حاشیه برانند، اما در نهایت خودشان به حاشیه رفتند و حزب دموکرات باقی ماند.»
توافق حزب دموکرات با چارچوب هماهنگی؛ شرط ادامه حضور در دولت
او گفت پیش از تشکیل دولت، توافقی میان نچیروان بارزانی، معاون رئیس حزب دموکرات کردستان، و هادی العامری، از رهبران چارچوب هماهنگی شیعیان، امضا شده است.
او گفت: «ما در این دولت مشارکت کردیم. زمانی که به بغداد بازگشتیم، حزب دموکرات با یک توطئه سیاسی مواجه شد. توافقنامهای میان نچیروان بارزانی، معاون رئیس حزب دموکرات، و برادر هادی العامری از چارچوب هماهنگی امضا شده است. بر اساس این توافق تصمیم گرفته شد که ما در این دولت مشارکت کنیم و این توافق باید اجرا شود؛ در غیر این صورت هیچ معنا و توجیهی برای ماندن ما در دولت وجود ندارد و نمیخواهیم شاهد دروغین باشیم.»
بارزانی: جزئیات توافق را بهزودی اعلام میکنیم
رئیس حزب دموکرات کردستان گفت این توافق پیش از تشکیل دولت امضا شده و مفاد آن مغایر با قانون اساسی عراق نیست.
او گفت: «بهزودی آن را اعلام خواهیم کرد.»
بارزانی گفت مسئله اصلی حزب دموکرات صرفاً در اختیار داشتن پست یا وزارتخانه نیست و افزود: «مشکل این نیست که تو پست داری یا وزیر داری؛ مسئله اصلی وجود مشکلات اساسی است. مشکلات قدیمی هستند و ما همچنان گرفتار آنها هستیم؛ مسئله حقوق، مشارکت و کرامت است.»
او همچنین گفت در آستانه تشکیل دولت، برخی جریانهای داخل چارچوب هماهنگی و برخی جریانهای اهل سنت علیه حزب دموکرات «توطئه» کرده بودند، اما پس از آن حزب دموکرات صفحه جدیدی در روابط خود با آنها گشود.
هشدار درباره مسئله سلاح گروههای مسلح
بارزانی در بخش دیگری از این گفتوگو درباره مسئله وجود سلاح خارج از کنترل دولت گفت امیدوار است پرونده سلاح به جنگ و درگیری مسلحانه منجر نشود چراکه این به نفع عراق، اقلیم کردستان و هیچکس نیست.
او افزود اگر این مسئله حتی چند ماه بعد نیز حل شود، چنین اقدامی میتواند یک موفقیت برای کل عراق و حتی برای خود گروههای مسلح باشد.
او گفت: «آنچه مهم است این است که آن سلاح کنترل شده باشد و اگر مورد استفاده قرار میگیرد، باید با دستور فرماندهی کل باشد، نه اینکه هرکس طبق میل خود رفتار کند.»
بارزانی افزود اگر مسئله سلاح با ایران یا هر کشور دیگری نیز در ارتباط باشد، حل آن از طریق گفتوگو و به شکل مناسب اقدامی مثبت خواهد بود، اما در عین حال تأکید کرد که اجرای چنین طرحی دشوار است زیرا افرادی هستند که از این وضعیت سود میبرند و از سلاح خود دست نخواهند کشید.
هشدار درباره فشار آمریکا، تحریم و انزوای عراق
او گفت: «باید فشار آمریکا را در نظر گرفت. این مسئله بسیار مهم است؛ اگر آمریکا عراق را تحریم کند، پیامدهای آن جدی خواهد بود.»
رئیس حزب دموکرات کردستان افزود حل مسئله سلاح به نفع عراق است و در صورت حل نشدن آن، عراق ممکن است با مشکلات بزرگی روبهرو شود.
بارزانی گفت: «اگر این مسئله حل نشود، عراق با مشکلات بزرگی مواجه خواهد شد؛ از جمله تحریمها و انزوای عراق از جامعه بینالمللی.»
دیدگاه کاربران