یکپارچهسازی نیروهای پیشمرگه پایان شکاف نظامی اقلیم کردستان نیست
به گزارش کردپرس، نشریه « لانگ وار ژورنال » وابسته به بنیاد دفاع از دموکراسیها، اعلام رسمی یکپارچهسازی نیروهای پیشمرگه در اقلیم کردستان عراق را در شرایطی مهم ارزیابی کرده است که اقلیم همزمان با خروج تدریجی نیروهای آمریکایی از عراق، تلاش بغداد برای قرار دادن همه نیروهای مسلح در چارچوب ساختار رسمی دولت و ادامه اختلافات سیاسی میان حزب دموکرات کردستان و اتحادیه میهنی روبهرو است.
دولت اقلیم کردستان ۲۱ سپتامبر در مراسمی در اربیل اعلام کرد روند یکپارچهسازی نیروهای پیشمرگه تکمیل شده است. در این مراسم مسرور بارزانی، نخستوزیر اقلیم، نچیروان بارزانی، رئیس اقلیم، و قباد طالبانی، معاون نخستوزیر، حضور داشتند؛ حضور چهرههای ارشد دو جریان اصلی سیاسی اقلیم، یعنی حزب دموکرات کردستان و اتحادیه میهنی، نشاندهنده اهمیت این تحول در روابط میان دو حزب است.
مسرور بارزانی اعلام کرد روند یکپارچهسازی طی چهار سال گذشته انجام شده و از حمایت آمریکا و ائتلاف بینالمللی علیه داعش برخوردار بوده است. به گفته او، مرحله جدید فعالیت پیشمرگه باید بر تقویت توان نظامی، دریافت تسلیحات پیشرفته، توسعه سامانههای دفاع هوایی و ارتقای ظرفیتهای انسانی متمرکز شود.
به نوشته لانگ وار ژورنال ، هدف اصلی این روند، کاهش نقش ساختارهای حزبی در نیروهای پیشمرگه بوده است؛ موضوعی که ریشه آن به دهه ۱۹۹۰ و جنگ داخلی در اقلیم کردستان بازمیگردد. در طول این سالها، نیروهای وابسته به حزب دموکرات کردستان و اتحادیه میهنی عملاً در دو ساختار جداگانه فعالیت کردهاند. نیروهای ۷۰ وابسته به اتحادیه میهنی و نیروهای ۸۰ وابسته به حزب دموکرات بودند و بخش عمده نیروی بیش از ۱۰۰ هزار نفری پیشمرگه را تشکیل میدادند.
بر اساس ساختار جدید، نیروهای پیشمرگه در دو فرماندهی منطقهای اول و دوم سازماندهی میشوند و وزارت پیشمرگه قرار است بر این دو فرماندهی نظارت کند. با این حال، ژورنال جنگ طولانی به دیدگاه «نشنال کانتکست» اشاره میکند که بر اساس آن، ساختار جدید ممکن است تا حد زیادی تقسیم سنتی میان حزب دموکرات کردستان و اتحادیه میهنی را بازتولید کند؛ بهگونهای که فرماندهان سابق نیروهای ۷۰ و ۸۰ همچنان در رأس دو فرماندهی جدید قرار گرفتهاند.
این مسئله از آن جهت اهمیت دارد که یکپارچهسازی پیشمرگه صرفاً یک موضوع سازمانی نیست و با جایگاه اقلیم کردستان در ساختار امنیتی عراق نیز ارتباط دارد. لانگ وار ژورنال مینویسد اعلام رسمی یکپارچهسازی در شرایطی صورت گرفته که دولت عراق در حال فشار برای قرار گرفتن گروههای مسلح تحت کنترل دولت مرکزی است. از این منظر، قرار گرفتن پیشمرگه زیر چتر رسمی وزارت پیشمرگه میتواند موضع اقلیم را در برابر بغداد تقویت کند و نشان دهد که نیروهای مسلح اقلیم نیز در چارچوب نهادهای رسمی حکومت فعالیت میکنند.
نویسنده همچنین به موضوع حقوق و مزایای نیروهای پیشمرگه اشاره میکند. شۆرش اسماعیل، وزیر پیشمرگه، گفته است یکپارچهسازی میتواند زمینه دریافت سهم مالی منظمتر از دولت فدرال عراق را فراهم کند. او همچنین اعلام کرده است حقوق یک سرباز عراقی حدود دو برابر حقوق یک نیروی پیشمرگه است و باید این اختلاف برطرف شود. مسرور بارزانی نیز خواستار برابر شدن حقوق و مزایای پیشمرگه با نیروهای ارتش عراق شده است.
در همین حال، لانگ وار ژورنال موضوع دفاع هوایی را نیز یکی از مطالبات مهم اقلیم میداند. سیروان بارزانی، یکی از فرماندهان نیروی پیشمرگه، ابراز امیدواری کرده است که ساختار جدید امکان افزایش تواناییهای نظامی اقلیم، از جمله در حوزه دفاع هوایی، را فراهم کند. این موضوع در شرایطی مطرح شده که مقامات اقلیم طی ماههای اخیر از حملات متعدد علیه مناطق این اقلیم ابراز نگرانی کردهاند.
بغداد نیز از اعلام یکپارچهسازی پیشمرگه استقبال کرده است. علی زیدی، نخستوزیر عراق، این اقدام را موجب تقویت امنیت ملی و تحکیم کار نهادی دانسته و آن را در چارچوب تلاشهای گستردهتر عراق برای تثبیت «وحدت تصمیم دفاعی» کشور قرار داده است.
با این حال، لانگ وار ژورنال همزمان یادآوری میکند که یکپارچهسازی نیروهای پیشمرگه در شرایطی صورت گرفته که اختلاف سیاسی میان حزب دموکرات کردستان و اتحادیه میهنی همچنان ادامه دارد. نزدیک به دو سال پس از انتخابات پارلمانی اقلیم، تشکیل کابینه دهم هنوز نهایی نشده و پارلمان اقلیم نیز فعالیت خود را آغاز نکرده است. از دید این گزارش، تداوم اختلافات سیاسی میان دو حزب اصلی میتواند همچنان بر روند ایجاد یک ساختار نظامی کاملاً یکپارچه تأثیر بگذارد.
در مجموع، گزارش بنیاد دفاع از دموکراسیها یکپارچهسازی پیشمرگه را گامی مهم در جهت رسمیتر شدن ساختار نظامی اقلیم، افزایش هماهنگی با بغداد و ایجاد زمینه برای دریافت حمایت و تجهیزات بیشتر ارزیابی میکند؛ اما همچنان میراث تقسیم نیروهای پیشمرگه میان دو حزب اصلی اقلیم جدا در ساختار تلور یافته است.
دیدگاه کاربران