به گزارش کردپرس، حزب برابری و دموکراسی خلقها (دم پارتی) با ثبت نظر مخالف در پیشنویس گزارش مشترک کمیسیون مجلس، نسبت به برخی مفاهیم و رویکردهای بهکاررفته در این متن اعتراض کرد. این حزب بهویژه با استفاده از تعابیری همچون «فرایند ترکیه بدون تروریسم»، «سازمان تروریستی» و «بلای ترور» مخالفت کرده و تأکید کرده است که مسئله کرد را نمیتوان و نباید بهعنوان «معضل تروریسم» تعریف کرد. اعضای این حزب در کمیسیون همچنین اعلام کردند که درباره نامگذاری این فرایند میان احزاب حاضر در کمیسیون اجماع وجود ندارد و از این رو بهکارگیری تعابیر یکجانبه را خلاف روح توافق و نگارش گزارش مشترک دانستند. آنان فرایند کنونی را «فرایند صلح و جامعه دموکراتیک» نامیده و بر ضرورت پرهیز از ادبیات یکسویه در گزارش تأکید کردند.
در متن نظر مخالف که به امضای گلستان قلیچ کوچییگیت، مرال دانیش بشتاش، ساروخان اولوچ، چنگیز چیچک و جلال فرات، اعضای کمیسیون از دم پارتی، رسیده، آمده است که این حزب در جریان تهیه پیشنویس گزارش مشترک، با اصرار بر ایجاد بستر توافق، کوشیده نقشی سازنده ایفا کند. در این بیانیه تأکید شده است که پیشنویس گزارش میتواند بهویژه در بخشهای مربوط به «پیشنهادهای قانونی درباره فرایند» و «پیشنهادهای مرتبط با دموکراتیکسازی» نقشی راهگشا داشته باشد و دم پارتی خود را متعهد میداند در راستای آیندهای دموکراتیک، سهم خود را ادا کند. این حزب همچنین اعلام کرده است که همانند گذشته، در ادامه فرایند صلح و جامعه دموکراتیک نیز با احساس مسئولیت تاریخی و رویکردی دموکراتیک و سازنده عمل خواهد کرد.
با این حال، دم پارتی تصریح کرده است که علیرغم همه تلاشها، درباره برخی مفاهیم و رویکردهای مندرج در پیشنویس گزارش با سایر اعضا اختلاف نظر دارد و لازم میداند دیدگاههای متفاوت خود را همراه با دلایل آن بیان کند. در این چارچوب، این حزب استفاده از مفاهیمی چون «تروریسم» را در متن گزارش مناسب ندانسته و خاطرنشان کرده است که بهدلیل فقدان اجماع درباره نام فرایند، درج عنوان «ترکیه بدون تروریسم» در گزارش مشترک صحیح نیست. به اعتقاد این حزب، در صورت لزوم باید از عنوانی مشابه نام کمیسیون مجلس، یعنی «همبستگی ملی، برادری و دموکراسی» استفاده شود.
در بخش دیگری از این نظر مخالف آمده است که مسئله کرد را نمیتوان با مفهوم «تروریسم» هممعنا دانست. بهباور دم پارتی، مسئله کرد دارای ابعاد سیاسی، اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و تاریخی است و در اصل به حوزه حقوق و آزادیها مربوط میشود. این حزب تأکید کرده است که روندی که امروز با اصرار «تروریسم» نامیده میشود، در واقع نتیجه سیاستهای مبتنی بر انکار بوده و مسئله کرد افزون بر آنکه یک مسئله ساختاری است، به هویت و فرهنگ نیز مربوط میشود و مطالبات مربوط به برابری و آزادی و نیز دموکراتیکسازی را در بر میگیرد.
در ادامه این بیانیه، بر اهمیت توسعه مفاهیم و تعاریف مشترک در مسیر پایان دادن به بیش از چهار دهه درگیری تأکید شده است. بهگفته دم پارتی، پافشاری بر رویکردهای کلیشهای و تعاریف گذشته نشاندهنده آن است که از دورههای تلخ پیشین درس گرفته نشده است. این حزب همچنین انتقاد کرده که در برخی بخشهای پیشنویس گزارش، رنجها بهصورت یکجانبه توصیف شده و رنجهای مردم کرد نادیده گرفته شده است. به اعتقاد امضاکنندگان، آینده مشترک تنها با بهرسمیت شناختن حقیقت و بهاشتراکگذاری رنجها ممکن است و در مسیر ساخت آیندهای دموکراتیک، باید بر مفاهیم، تعاریف و رویکردهای مشترک تأکید شود.
دم پارتی در بخش دیگری از این متن، با اشاره به احترام به ارزشهای همه ملتها و باورها، تصریح کرده است که مردم کرد و حامیان آنان، مبارزه برای آزادی و برابری را هرگز «تروریسم» ننامیدهاند و تعریف آن بهعنوان «سازمان تروریستی» را نپذیرفتهاند. در این بیانیه آمده است که اگر قرار است «مدل ترکیه» در ادبیات حل منازعات بهعنوان الگویی نوین مطرح شود، این امر تنها با احترام به ارزشهای همه ملتها و رویکردی برابر امکانپذیر است. به باور این حزب، برادری واقعی تنها با رویکردی برابر نسبت به ارزشهای ملتها و ادیان مختلف تحقق مییابد و حفظ «شرافت کرد و غرور ترک» نیز در گروی چنین نگاهی است.
در بخش دیگری از این نظر مخالف، رویکرد نسبت به عبدالله اوجالان نیز دارای اهمیت حیاتی توصیف شده است. دم پارتی، عبدالله اوجالان را از معماران و پیشبرندگان اصلی تلاشها برای انتقال مسئله کرد از بستر درگیری به عرصه سیاسی و حقوقی دانسته و تأکید کرده است که او از سال ۱۹۹۳ تاکنون برای حل دموکراتیک این مسئله کوشیده است. در این بیانیه آمده است که اوجالان در شرایط دشوار جزیره امرالی در یک سال گذشته برای پیشبرد صلح تلاش کرده و در مقاطع مختلف با فراخوانها و ابتکارهای خود نقشآفرینی کرده است.دم پارتی تأکید کرده است که تعریف اوجالان و مبارزهاش در پیشنویس گزارش با مفاهیمی چون «تروریسم» و «سازمان تروریستی» با الزامات حقوقی و ماهیت این فرایند همخوانی ندارد.
این حزب همچنین در بخش مربوط به «گسترش حقوق و آزادیها» بر اهمیت حقوق ذاتی و غیرقابل انتقال، از جمله حق زبان مادری و حقوق هویتی و فرهنگی تأکید کرده است. بهگفته دم پارتی، زبان مادری صرفاً ابزار ارتباط نیست، بلکه عنصر بنیادینی است که شیوه اندیشیدن، فرایند یادگیری، جهان عاطفی و احساس تعلق اجتماعی را شکل میدهد. از این رو، باید محدودیتها و موانع قانونی و اجرایی در برابر حق استفاده از زبان مادری، بهویژه زبان کردی، برطرف شود و با چندزبانی آشتی صورت گیرد.
دم پارتی در پایان این متن، تأکید کرده است که زبان گزارش مشترک نباید یکجانبه باشد و مفاهیمی که در بخشهای مختلف جامعه آثار آسیبزا و تراوماتیک بر جای گذاشتهاند، باید مورد بازنگری قرار گیرند. به اعتقاد این حزب، ادبیات متن باید با وجدان اجتماعی و روح صلح سازگار باشد، چرا که صلح تنها یک نتیجه نیست، بلکه به شیوه و زبان نیز وابسته است و اگر زبان شکننده باشد، نتیجه نیز شکننده خواهد بود.
نظر شما