به گزارش کردپرس، بر اساس گزارش‌های میدانی و اطلاعات امنیتی، داعش راهبردی دوگانه را دنبال می‌کند که عبارت است از: نفوذ در وزارت دفاع سوریه در سایه آشفتگی ناشی از ادغام نیروهای نظامی، و بهره‌برداری از تنش‌های داخلی میان گروه‌های قومی و مذهبی از جمله کردها، دروزی‌ها و علوی‌ها و اختلافات آنان با دولت انتقالی.

لامار آرکاندی، پژوهشگر حوزه گروه‌های افراطی، به شبکه الحره گفته است که شماری از عناصر داعش پس از شکست این گروه در باغوز، به مناطق تحت کنترل گروه‌های مخالف در ادلب گریختند و پس از سقوط حکومت پیشین، در چارچوب تشکیلات جدید نظامی در ساختار وزارت دفاع سوریه ادغام شدند. به گفته او، این افراد همچنان به ایدئولوژی و آموزه‌های رزمی داعش پایبند مانده‌اند و در انتظار فرصت مناسب برای فعال‌سازی مجدد هستند.

طبق این گزارش‌ها، عناصر نفوذی داعش با پوشش رسمی، امکان تردد در مناطق مختلف سوریه را دارند. افزایش تعداد حملات این گروه نیز نگرانی‌ها را تشدید کرده است؛ به‌طوری‌که داعش در سال گذشته ۱۲۱ عملیات انجام داده که نسبت به ۱۱۷ حمله در سال ۲۰۲۴ افزایش نشان می‌دهد.

تحلیلگران بخشی از احیای داعش را به بن‌بست سیاسی در شمال سوریه مرتبط می‌دانند. توافق امضا شده میان احمد الشرع، رئیس دولت انتقالی سوریه و مظلوم عبدی، فرمانده نیروهای دموکراتیک سوریه (SDF)، که قرار بود زمینه ادغام این نیروها در ارتش جدید سوریه را فراهم کند، با موانع جدی مواجه شده و عملاً در وضعیت تعلیق قرار دارد.

به گفته وائل علوان، پژوهشگر مرکز مطالعات سوریه، برخی جریان‌ها در داخل SDF با هدف افزایش نفوذ سیاسی و میدانی خود، مانع اجرای این توافق شده‌اند. در همین حال، زانا عمر، تحلیلگر سیاسی، می‌گوید دولت انتقالی با بهره‌گیری از تهدیدهای ترکیه علیه شمال و شرق سوریه، در تلاش است SDF را به پذیرش امتیازهای بیشتر وادار کند.

بر اساس این تحلیل‌ها، برخی کشورها مانند ترکیه از ناکام ماندن ادغام کامل SDF در ساختار نظامی سوریه سود می‌برند؛ چرا که تحقق این امر می‌تواند مشروعیت ملی و بین‌المللی این نیروها را تثبیت کرده و معادلات نفوذ منطقه‌ای را تغییر دهد. این وضعیت، به گفته ناظران، زمینه‌ساز تداوم خلأ امنیتی و فرصت‌سازی برای داعش شده است.

کارشناسان هشدار می‌دهند که تداوم اختلافات داخلی و تأخیر در اجرای توافق‌های سیاسی، مسیر بازگشت داعش را هموار کرده است. در حال حاضر، هزاران عضو و فرمانده این گروه در زندان غویران و خانواده‌های آنان در اردوگاه الهول تحت کنترل SDF نگهداری می‌شوند؛ موضوعی که نگرانی از احتمال حملات سازمان‌یافته برای آزادی زندانیان را افزایش داده است.

زانا عمر معتقد است داعش از مرحله «خواب تاکتیکی» عبور کرده و وارد مرحله «توانمندسازی» شده است؛ مرحله‌ای که در آن با حملات محدود اما هدفمند، به‌دنبال تأثیرگذاری بر معادلات سیاسی و امنیتی سوریه است. حمله ۱۳ دسامبر در تدمر که به کشته شدن دو نظامی آمریکایی و یک مترجم انجامید، از جمله نشانه‌های این تغییر رویکرد عنوان می‌شود.