20:49 PM Tehran
سه‌شنبه 4 اردیبهشت 1397
 خبر فوری:   کلید تدبیر به جای باز کردن درها همه روزنه ها را هم بست/ وعده های روحانی به مردم کردستان اجرایی نشد
سرویس جهان
آخرین خبرهای جهان
انتشار:  سه‌شنبه 19 دی  ::  13:03
ترکیه در سال 2018:
رقابت اردوغان و عبدالله گول بر سر پست ریاست جمهوری ترکیه/ چنگیز چاندار

سرویس جهان- رجب طیب اردوغان به عبدالله گول رئیس جمهور سابق ترکیه به عنوان رقیب و تهدید بالقوه برای اختیارات خود نگاه می کند.
 

برای آنهایی که رجب طیب اردوغان و سلفش عبدالله گول را می شناسند جنگ میان این دو تعجب آور نیست. نقطه مبهم آن زمان این جنگ بود و اکنون می دانیم که زمان این جنگ فرا رسیده است.

عبدالله گول که عامدانه فاصله خود را با رجب طیب اردوغان حفظ کرده است برخی اظهارات انتقادی اما محتاطانه را علیه اقدامات فعلی رئیس جمهور ابراز کرده است. اما اعلام جنگ زمانی بود که گول بیانیه ای منتشر کرد که  در آن از فرمان جدید حالت اضطراری که منتقدان معتقدند به شهروندانی که مخالفان اردوغان را تعقیب می کنند مصونیت می بخشد، انتقاد کرد.

رجب طیب اردوغان که خود را برای این جنگ کاملا آماده کرده است عبدالله گول را برای وارد شدن به یک جنگ کلاسیک دعوت کرده است. از طرفی دیگر، عبدالله گول کاملا آگاه است جنگی که بر وی تحمیل شده است نامتوازن است و اردوغان در مواجهه با رقیبان می تواند بی پروا باشد. بنابر این، به نظر می رسد گول جنگ گریلایی با تاکتیک بزن و در رو را ترجیح می دهد. با توجه به عدم توازن قدرت میان آن دو، انتخاب های گول ممکن است به حق باشد.

شاید به همین دلیل است که عملکرد امسال عبدالله گول حلقه ضد اردوغان را تحت تاثیر قرار نداده است. در واقع، برخی چپ ها و لیبرالها به همان اندازه که از اردوغان عصبانی هستند از گول نیز ناراضی هستند. تیمور کوران یک استاد آمریکایی در دانشگاه دوک از این جمله افراد است. وی در توییتری نوشت: «احتمالا باید عبدالله گول را به عنوان نویل چمبرلین (نخست وزیر سابق انگلیس) سیاست در ترکیه به یاد آورد. گول در یک دهه گذشته برای راضی کردن اردوغان کوشیده و هر فرصتی را برای جلوگیری از تخریب دموکراسی در ترکیه از دست داده است. برای این که وی اعتماد دوباره به دست بیاورد باید به زمزمه اعتراض اکتفا نکند. این اظهارات وی منعکس کننده احساس آنهایی است که به عبدالله گول امید بالایی دارند.»

اما در این مقایسه مهم این است که اردوغان رقیب خود را چگونه می بیند. گول برای اردوغان نقش یک منتقد و تهدید واقعی برای حکم رانی وی را دارد. همه آنهایی که به پس زمینه خصومت اردوغان و گول آشنایی دارند نگرانی های اردوغان را تصدیق می کنند. آنها هیچ وقت دوستی در حد برادری با هم نداشته اند و بنا بر منافع مشترک برای داشتن رابطه مجبور شده اند.

گول 68 ساله و اردوغان 64 ساله اعضای همان اتحادیه راست گرای دانشجویان بودند. عبدالله گول با داشتن پس زمینه آکادمیک نخستین بار در سال 1991 به عنوان عضو پارلمان از حزب رفاه در صحنه سیاسی ظهور پیدا کرد. اردوغان که از طبقه کارگر و از همان حزب سیاسی بود در سال 1994 به عنوان شهردار استانبول انتخاب شد. گول همزمان که برای ایجاد شبکه ای خصوصی در داخل و خارج حلقه های بین المللی اسلامی می کوشید به جامعه پارلمانی شورای اروپا در استراسبورگ فرانسه پیوست بنابراین ارتباطات برژوازی خود را با نهادهای غربی آغاز کرد. او سالها بعد گفت که شورای اروپا برای وی حکم « مکتب دموکراسی » را داشته است. عبدالله گول همچنین طی دوران کوتاه دولت ائتلافی  در اواخر دهه 1990 به عنوان سخنگوی وزیر کشور خدمت کرد بنابر این، با ساختار دولت ترکیه و ساختار بوروکراسی پایتخت آشنا شد.

اردوغان هم در ماه مارس 2003 به عنوان عضو پارلمان ترکیه انتخاب شد و یک هفته بعد صدارت نخست وزیری را از او گرفت. به عبارت بهتر اردوغان به داخل سیاستمداران آنکارا پرت شد. او می بایست در یک محیط ناآشنای بورکراتیک با کارکنانی وابسته به عبدالله گول مانند احمد داووداوغلو و سزار اقتصاد علی باباجان کار می کرد. اردوغان حتی امروز هم با آدم هایی کار می کند که زمانی وابسته به حلقه عبدالله گول بودند. برای مثال، هاکان فیدان رئیس سازمان اطلاعات ترکیه در میان مردان گول بود و حلوسی آکار رئیس ستاد ارتش ترکیه یکی از دوستان دبیرستانی آقای عبدالله گول است.

عبدالله گول و اردوغان به عنوان اصلاح طلبان جنبش اسلامی در ترکیه در سال 2001 در مسیر هم قرار گرفتند. گول به نیروهای همراه اردوغان و نیز بولینت آرینج و عبداللطیف سنر پیوست تا حزب دموکراتیک محافظه کار شبیه به احزاب دموکرات مسیحی در اروپا تشکیل دهد. در حالی که گول بیانگذار اصلی حزب بود، اردوغان رهبر کاریزماتیک آن بود. اردوغان از ابتدا سرور همتایان خود بود اما گول پشت سر او حرکت می کرد. اردوغان به تدریج به رهبر ارشد تبدیل شد. گول به لطف خصلت خویشتنداریش، خصومت با اردوغان را در درون خود نگاه می داشت اما نارضایتی از بی رحمی اردوغان را در گپ و گفت های خصوصی آشکار می ساخت.

عبدالله گول بر خلاف انتظار معمول به خوبی می داند که اردوغان ریاست جمهوریش را در سال 2007 تایید نکرد. بعدا من از آن دسته روزنامه نگارانی بودم که حلقه های نزدیک اردوغان به آنها گفت که عبدالله گول انتخاب اول اردوغان نبوده است. گول بر این باور است که  بعد از اتمام دوره ریاست وی در سال 2014، اردوغان مانع از بازگشتش به فعالیت های سیاسی بوده است.

این دو در طول دهه گذشته اختلافات زیادی را در طیفی گسترده از مسائل داخلی تا سیاست خارجی بویژه در مورد سوریه با هم تجربه کرده اند. گول در گپ های خصوصی که من از برخی از آنها مطلع هستم درباره آنچه « نمونه ترکی موفق» مدل دموکراسی و اسلام نامیده سخن گفته است. وی با بازخوانی اصلاحات دموکراتیک که ترکیه در سال اول حکم رانی حزب عدالت و توسعه انجام داده اشاره کرد که تغییرات در ترکیه به عنوان « انقلاب در سکوت» مورد استقبال قرار گرفته است.

با این وجود، این اختلافات میان گول و اردوغان همواره تحت کنترل نگاه داشته شده است. هر دو می دانستند که نمی توانند اختلافاتشان را بروز دهند. با این وجود، اردوغان که می داند سال 2018 دوره ای حیاتی برای انتخابات سال 2019 خواهد بود می خواهد مورد اعتمادترین رقیبش را حذف کند. به همین دلیل است که به رسانه های تحت کنترلش و نیز طرفداران خود برای مقابله با گول چراغ سبز نشان داده است. اکنون اعلان جنگ ریاست جمهوری ترکیه آشکار شده است. آیا اردوغان شکست ناپذیر بار دیگر بر رقیب فوق العاده اش فائق خواهد آمد؟ و یا عبدالله گول یک چالش واقعی بر اردوغان تحمیل خواهد کرد؟ سرنوشت ترکیه به پاسخ به این دو سوال بستگی دارد.

عمبرین زمان به نقل از یک روشن فکر محافظه کار در سایت المانیتور نوشت: «اردوغان عبداله گول را به یک دوئل دعوت کرده و گول هم حمله به رقیب را به انداختن تیر از دور محدود کرده است. برخی نظرسنجی ها می گویند که عبدالله گول می تواند انتخابات ریاست جمهوری را ببرد اما دیگری می گوید ولی بزرگ ترین خطر، خودداری و تنفر عبدالله گول از ریسک کردن است و ممکن است گول تحت فشار بیشتر اردوغان تسلیم شود.»

برای آنهایی که با استراتژی های گول و اردوغان آشنا هستند، در نظر داشتن موارد بالا به این معنی است که جنگ میان روسای جمهور ترکیه چه قدر می تواند گسترده باشد. اردوغان بازیکن زورگو و گردن کلفت بازی و عبدالله گول بازیکن نرم زبان و مردد این شطرنج خواهد بود.

اما مهم ترین پرسش این است که : برنده چه کسی خواهد بود؟ عوامل مختلف از اقتصاد گرفته تا تحولات بین المللی به پاسخ دادن به این پرسش کمک می کند. این مسئله مهم ترین جنگ در ترکیه در سال 2018 خواهد بود که باید ناظر آن بود.

منبع المانیتور

ترجمه: خبرگزاری کردپرس- سرویس جهان

کد خبرنگار: 40101

کليه حقوق اين پایگاه اطلاع‌رسانی متعلق به «خبرگزاری کردپرس» بوده و هرگونه استفاده از مطالب آن با ذکر منبع بلامانع است.

©2017 kurdpress. All rights reserved.
Designed & Powered By Atlas Samaneh - طراحی و توسعه توسط اطلس سامانه