کێشه‌ی گه‌وره‌ی ڕیفڕاندۆمی تورکیا/ موراد یه‌تکین
به‌شی وتار/ تورکیا- سه‌رۆکی جه‌هه‌په‌ به‌رده‌وام ئیدعا ده‌کات که‌ گۆڕانی ئیداره‌ی تورکیا بۆ سیسته‌می سه‌رۆک کۆماری ئیداره‌ی ئه‌و وڵاته‌ ده‌کات به‌ حکوومه‌تێکی تاکه‌که‌سی و ده‌بێته ‌هۆی زاڵبوونی ڕه‌جه‌ب ته‌ییب ئه‌ردۆغان سه‌رۆک کۆماری تورکیا.
کوردپرێس: که‌ماڵ قلیچدارئۆغڵۆ ڕێبه‌ری پارتی سۆسیال دیموکراتی کۆماریخوازی گه‌ل (CHP) سه‌ره‌کیترین پارتی دژ به‌ ده‌وڵه‌تی تورکیا له‌ ڕێوڕه‌سمی 24 ساڵانی تیرۆری ڕۆژنامه‌وان ئۆغوور مۆمجوو به‌شدار بوو. پرسی کوژرانی ئه‌م ڕۆژنامه‌وانه‌ هێشتاکه‌ چاره‌سه‌ر نه‌کراوه‌ ئه‌گه‌رچی دوو ڕێکخراوی جیاواز کوشتنی ناوبراویان وه‌ئه‌ستۆ گرتووه‌: بزووتنه‌وه‌ی ئیسلامی و حیزبوڵڵای کوردی. پاش ڕێوڕه‌سمی ڕێزنانی قلیچدارئۆغڵۆ له‌گه‌ڵ ئه‌ندامانی بنه‌ماڵه‌ی مۆمجوو یه‌کێک له‌ هه‌واڵنێران له‌ کاتی سواربوونی قلیچدارئۆغڵۆ بۆ ئۆتۆمبێله‌که‌ی ڕای ناوبراوی سه‌باره‌ت به‌ لێدوانه‌کانی ئه‌مدواییه‌ی نۆمان کۆرتۆلمۆش وته‌بێژی ده‌وڵه‌ت و جێگری سه‌رۆک وه‌زیرانی تورکیا پرسی. کۆرتۆلمۆش له‌ وتووێژێکدا له‌گه‌ڵ لیژنه‌ی نووسه‌رانی هه‌واڵده‌ریی ده‌وڵه‌تی ئانادۆڵو که‌ له‌ چه‌ند که‌ناڵی ته‌له‌فزیۆنیدا بڵاو کرایه‌وه‌ وتبووی: مومکینه‌ بۆمبنانه‌وه‌ی خۆکوژی و تیرۆره‌کان درێژه‌ی ببێت. به‌ بڕوای من پڕۆسه‌ی ڕیفڕاندۆم بزوێنه‌رێکه‌ بۆ دامه‌زراوه‌ تیرۆریسته‌کان. ئه‌وان [له‌سه‌ر ئه‌و بڕوایه‌ن] که‌ ده‌توانن به‌ که‌ڵک وه‌رگرتن له‌ ڕێکخراوه‌ تیرۆریستییه‌کان به‌ مه‌به‌ستی پێشگرتن له‌ ده‌نگی ئه‌رێ دان دۆخێکی پڕ له‌ ترس و دڵه‌ڕاوکێی له‌ تورکیا حاکم بکه‌ن... ئێمه‌ هه‌ر جۆره‌ هه‌نگاوێکی پێویست دژ به‌ تیرۆریزم هه‌ڵده‌گرین. هه‌ر به‌و بۆنه‌شه‌وه‌ پاش ئه‌وه‌ی ده‌نگێکی زۆری ئه‌رێ به‌ ڕیفڕاندۆم درا ده‌نگی تیرۆر ده‌بڕدرێت.
ناوبراو سه‌باره‌ت به‌ گشتپرسییه‌ک قسه‌ی ده‌کرد که‌ بڕیاره‌ دوو مانگی تر له‌ تورکیا به‌ڕێوه‌بچێت و خه‌ڵکی ده‌نگ بده‌ن به‌ گۆڕانی سیسته‌می به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی تورکیا. ململانێی زۆر له‌سه‌ر ئه‌م ڕیفڕاندۆمه‌ له‌ په‌رله‌مان ڕووی داوه‌. قلیچدارئۆغڵۆ کاتێک که‌ به‌ره‌وڕووی ئه‌م پرسیاره‌ بووه‌وه‌ سه‌باره‌ت به‌ لێدوانه‌کانی کۆرتۆلمۆش وتی: قسه‌کانی کۆرتۆلمۆش ڕاست به‌و مانایه‌ که‌ ئێمه‌ خه‌ریکین په‌ره‌ به‌ تیرۆر ده‌ده‌ین. ئێمه‌ چاوپۆشی له‌ ڕێکخراوه‌ تیرۆریستییه‌کان ئه‌که‌ین و له‌ حاڵێکدا خه‌ڵک ده‌کوژرێن به‌ڵام ئه‌گه‌ر ئێوه‌ ئێمه‌ هه‌ڵبژێرن و یارمه‌تی بده‌ن سیسته‌می حکوومه‌تی بۆ سه‌رۆک کۆماری، سیسته‌می تاکه‌که‌سی بگۆڕین تیرۆریزم ده‌وه‌ستێنین. ئه‌مه‌ دانپێدانانێکی زۆر ناخۆشه‌. من له‌ بیستنی ئه‌م قسانه‌ شه‌رمه‌زار و ناڕه‌حه‌تم.
کۆرتۆلمۆش له‌ وه‌ڵامی لێدوانه‌کانی قلیچدارئۆغڵۆ له‌ ئێکانتی توویته‌ری خۆی ڕایگه‌یاند: جێگه‌ی داخ و ئه‌سه‌فه‌ که‌ ڕێبه‌ری دژبه‌ره‌کان به‌ هه‌ڵه‌ له‌ مه‌به‌سته‌که‌ی من تێگه‌یشتووه‌. سه‌رجه‌م قسه‌کانی منی له‌ به‌رچاو نه‌بووه‌ و لێدوانێکی ئه‌سه‌ف باری سه‌باره‌ت به‌ قسه‌کانم ده‌ربڕیوه‌.
سه‌رۆکی CHP به‌رده‌وام ئیدعا ده‌کات که‌ گۆڕانی ئیداره‌ی تورکیا به‌ره‌و سیسته‌می سه‌رۆک کۆماری ده‌توانێت ببێته‌ حکوومه‌تێکی تاکه‌که‌سی و ده‌وڵه‌تی تورکیا ده‌خاته‌ ژێر ڕکێفی ڕه‌جه‌ب ته‌ییب ئه‌ردۆغانه‌وه‌. حزبی حاکمی داد و گه‌شه‌ (ئاکپارتی) به‌ یارمه‌تی پارتی بزووتنه‌وه‌ی نه‌ته‌وه‌یی (MHP) توانی پاکێجی چاکسازی خۆی له‌ ڕێگای په‌رله‌مانه‌وه‌ په‌سه‌ند بکات و له‌ ڕیفڕاندۆمێکدا له‌سه‌ر جێبه‌جێ کردنی بڕیار ده‌درێت.
له‌مدواییانه‌دا هه‌ندێ له‌ که‌سایه‌تییه‌کانی ئاکپارتی به‌ سه‌رۆک وه‌زیران بینالی یێڵدریمه‌وه‌ و به‌ که‌سایه‌تییه‌کانی پله‌خواریشه‌وه‌ گفتومانێکیان ده‌ستپێکردووه‌ له‌سه‌ر ئه‌و بنه‌مایه‌ی که‌ CHP و پارتی کوردمیحوه‌ری HDP له‌بری ده‌نگی نه‌رێنی به‌ ڕیفڕاندۆم یه‌کیان گرتووه‌ هه‌رچه‌ند CHP ئه‌و یه‌کگرتنه‌ی ڕه‌تکردۆته‌وه‌.
هه‌م ئاکپارتی و هه‌م MHP به‌ ئیدانه‌کردنی پارتی HDP ئه‌و پارته‌ به‌ لقێکی یاسایی پارتی قه‌ده‌غه‌کراوی کرێکارانی کوردستان (په‌که‌که‌) پێناسه‌ ده‌که‌ن. په‌که‌که‌ له‌ ماوه‌ی سێ ده‌یه‌یه‌ که‌ دژ به‌ تورکیا هێرش ئه‌نجام ده‌دات و له‌ ئاکامدا هه‌زاران که‌س کوژراون.
پارتی CHP نیگه‌رانی ئه‌وه‌یه‌ که‌ ئه‌م دروشمانه‌ ده‌بێته‌هۆی گواستنه‌وه‌ی په‌یامگه‌لێک بۆ ده‌نگده‌ران له‌سه‌ر ئه‌و بنه‌مایه‌ی که‌ هه‌موو که‌سێک دژ به‌ سیسته‌می سه‌رۆک کۆماری ده‌نگ بدات پشتیوانی له‌ تیرۆر کردووه‌. له‌ ڕاستیدا مومکینه‌ ئه‌م گفتومانه‌ له‌ درێژه‌ی کێبه‌رکێی هه‌ڵبژاردنه‌کاندا له‌سه‌ر ڕیفڕاندۆم ئاشکراتر ڕابگه‌یێندرێت.
ده‌وڵه‌ت ده‌بێت له‌م ستراتژیانه‌ خۆی بپارێزێت که‌ مومکینه‌ نیوه‌ی ئه‌و خه‌ڵکانه‌ی ده‌یانه‌وێت ده‌نگی نه‌رێنی به‌ ڕیفڕاندۆم بده‌ن وه‌کوو تیرۆریست یان پشتیوانی تیرۆریسته‌کان بناسرێن و له‌ ئاکامدا ببێته‌هۆی ته‌شه‌نه‌سه‌ندنی دووبه‌ره‌کیی مه‌ترسیداری ئێستا له‌ تورکیا.
 
سه‌رچاوه‌: حوڕییه‌ت ده‌یلی
وه‌رگێڕان له‌ فارسییه‌وه‌: سروور خدری

کۆدی بابه‌ت: 68330  |  به‌روار: ۱۳۹۵/۱۱/۱۱  |  کاتژمێر: 10 : 59

FaceBook   Twitter   Delicious   Digg   Buzz   Google Bookmarks   ˜áæÈ  
ناردنی بۆچوون
ناو و شۆره‌ت:
ئیمه‌یل:
بۆچوون:
بۆچوونی نێردراو‬
هه‌واڵی پێوه ندیدار
دوایین هه‌واڵه‌کان
له‌ ته‌قاندنه‌وه‌ی دوو بۆمبی ده‌ستکرد له‌لایه‌ن PKKه‌وه‌ دوو هێزی سوپای تورکیا بریندار بوون
کوردەکان بەرندەی گەمەی ئاڵوگۆڕی عێراق و سووریان
گۆڕان دوای نه‌وشیروان مسته‌فا/ هادی محه‌مه‌د‌ی‌فه‌ر
تیمی پینگ پۆنگی ئێران به‌ سه‌رڕاهێنه‌ری کوردستانی سه‌رکه‌وتنی گه‌وره‌ی وه‌ده‌ستهێنا
مردنی شوفێری موتورێک بە هۆی بەلارێدا چوون
ئەزموونەکانی هەڵبژادرن/ عەلی موتەهەری
وه‌ڵامی ئێران بۆ هه‌نارده‌کردنی نه‌وتی هه‌رێم به‌ بۆری له‌و وڵاته‌وه‌ ئیجابی بوو
تا ئێستا کۆمیته‌ى ئاماده‌کارى بۆ ئه‌نجامدانى ڕیفراندۆم پێکنه‌هێنراوه‌
شوێنی ئه‌و چه‌کانه‌ی ئه‌مریکا که‌ بۆ به‌غدا و کورده‌کان نێردراون دیار نییه‌
ڕووسیا و تورکیا گه‌مارۆوه‌ ئابووری و بازرگانییه‌کانی نێوانیان هه‌ڵده‌وه‌شێننه‌وه‌
لایه‌نه‌کان نوێنه‌ریان بۆ کۆمیته‌ی ڕیفراندۆم دیاری نه‌کردووه‌
ئەسید پژاندن بە دەموچاوی پاڵێوراوی شاری ورمێ رەت کرایەوە
دەوڵەتی رۆحانی پابەندی بەڵێنەکانی خۆی سەبارەت بە کوردستان ببێت/ رۆحانی باشترین بژادرە لە دوو هەڵبژاردنی رابرددوودا بووە
تانسۆ چیلله‌ر، سه‌رۆک‌وه‌زیرانی پێشووی تورکیا بانگهێشتی دادگا کرا
وشۆکارانی ئیلامی له‌ ڕکابه‌رییه‌کانی یه‌کده‌نگیی وڵاتانی ئیسلامی 2 میداڵیای زێڕیان وه‌ده‌ستهێنا
ئیمکانات