بازنشر/
زوایای شعر و سبک ماموستا هیمن به روایت یکی از شاگردانش
سرویس آذربایجان غربی- سید محمد امین شیخ الاسلامی متخلص به «هیمن» با دیوان شعر «ناله جودایی» عشق و آزادگی را با هم پیوند داد که سی سال بعد از در گذشتش هنوز اشعار این دیوان ورد زبانها است. 28 فروردین ماه سال 1365 استاد هیمن موکریان بر اثر سکته قلبی دارفانی را وداع گفت و برای همیشه در مقبره الشعرای شهرستان مهاباد آرام گرفت.
سال گذشته، همایش منطقه ماموستا همین در تالار وحدت شهرداری مهاباد برگزار شد خبرنگار کردپرس در حاشیه این همایش گفت وگویی با اسماعیل پاکزاد متخلص به سمکۆ از هنرمندان پیشکسوت مهابادی داشت. پاکزاد در نوجوانی شاگرد استاد ‌هێمن بوده و بارها در کلاس درس ایشان حاضر شده است. در این گفت وگو که به شرح زیر است زوایای مختلف شعر و سبک هێمن بررسی شد.
 زبان شعری ماموستا هێمن چگونه است؟ آیا این زبان شعری تنها به منطقه ی مکریان اختصاص دارد؟
اسماعیل پاکزاد؛ بله، زبان شعری ایشان مختص منطقه مکریان است و استاد هێمن علاوه بر سرودن اشعار در خور توجه به جمع آوری لغات و اصطلاحات مخصوص منطقه مکریان و به کارگیری آنها در شعر و نثر خویش پرداخته اند. می توان گفت کتب ایشان علاوه بر متون نظم و نثر، فرهنگ مکریان نیز محسوب می شود.
سبک شعری ماموستا هێمن چه ویژگی هایی دارد؟ و چرا از محدوده ی شعر کلاسیک فراتر نرفتند؟
اسماعیل پاکزاد؛ سبک خاص شعری ایشان مابین سبک کلاسیک و نو قرار دارد، هر چند در حوزه ی کلاسیک کار کرده اند اما شعر وی زبان حال مردمش است و توانسته است با بیان مسائل و مشکلات زمانه ی خود به شاعری مردمی تبدیل شود. می توان گفت شعرهای وی حالت شعاری ندارند.
 چه مسائلی در شعر وی برجسته شده است؟
اسماعیل پاکزاد؛ در آثار وی بیان مشکلات مردم و ارائه ی راه حل های مربوطه به آن برجسته شده است به گونه ایی که مردم زمانه ی خویش را به کسب اگاهی و دانش ترغیب می کند و از مردم می خواهد تا مانند سایر ملل دنیا به ترقی و پیشرفت در راه علم اقدام کنند.
 استاد هێمن چه جایگاهی در ادبیات کردی را به خود اختصاص داده اند؟
اسماعیل پاکزاد؛ هێمن در جایگاه والایی از ادبیات کردی قرار دارد و شاعری تراز اول محسوب می شود و با توانایی خاصی که در سرودن اشعار داشتند تا کنون در نوع خود بی رقیب بوده اند لطافت خاص اشعار استاد هێمن با توجه به دوره ایی که ایشان در آن زیسته اند تا کنون نیز احساس می شود.
 برتری استاد به نسبت شاعران هم دوره اش در چیست؟
اسماعیل پاکزاد؛ سادگی زبان شعری هێمن به گونه ایی است که تمامی اقشار جامعه می توانند با آن ارتباط برقرار کنند. شعر استاد هێمن را می توان به دو بخش تقسیم کرد زمانی که در آوارگی بوده اند و بخش دوم به سال 58 تا زمان فوت ایشان مربوط می شود که از نظر سبک و نوع محتوا متفاوت اند.
 نقش مجله ی سروه و استاد هێمن را در پیشرفت ادبیات و ژورنالیسم کردی چگونه ارزیابی می کنید؟
اسماعیل پاکزاد؛ مجله سروه که در سال 1364 اولین شماره ی آن از انتشارات صلاح الدین ایوبی چاپ و نشر شد و زمانی که استاد هێمن در قید حیات بودند 4 شماره از آن منتشر شد ادیبان و نامداران ادب کردی معاصر از مجله سروه آغاز به کار کردند در واقع این مجله الهام بخش آن ها بوده است و این مجله و دست اندرکاران آن نقش پررنگی در روزنامه نگاری کردی و پیشرفت ادب کردی ایفا کرده اند به نوعی می توان این مجله را دریچه ی امیدی در توسعه ی زبان کردی در ایران دانست.
 سبک ترجمه و نثر استاد هێمن چگونه بود؟ و توفیق هنری ایشان بیشتر در کدامین بخش حاصل شد؟
اسماعیل پاکزاد؛ ایشان در ترجمه و نثر هم مانند اشعارشان لهجه ی شیرین مکریانی را به کار برده اند. اکثر صاحب نظران بر این عقیده اند که اگر استاد هێمن به جای شاعر شدن، نویسنده می شدند، توفیق کنونی را کسب می کردند در واقع قدرت ایشان در نثر و ترجمه کمتر از توانایی استاد در سرودن اشعار نیست. در ترجمه ی کتاب «قه لای دم دم» نوشته ی «عرب شمو» نویسنده ی کرد، استاد هێمن مقدمه ی بر ترجمه ی «شکور مصطفی» نوشته است و می توان قدرت قلم ایشان را در متن این مقدمه مشاهده کرد.
در بخش ترجمه نیز موفقیت استاد شایان ذکر است، ترجمه ی کتاب «شاهزاده و گدا» یک ترجمه ی موفق به شمار می رود. همچنین ترجمه و بازنویسی کتاب «تحفه مظفریه» نوشته ی پروفسور «اسکارمان»، که در سال 1975 میلادی به زبان و الفبای کردی بازنویسی می کنند و در فرهنگسرای کشور عراق جایزه ایی به ارزش 1500 دینار عراقی دریافت می کنند. شایان ذکر است که استاد هێمن تصحیح بعضی از موارد کتاب اسکارمان را هم انجام داده اند، چرا که ایشان آشنایی کامل با ادب و فولکلور کردی مکریانی داشته اند.
 جایگاه زن در اشعار هێمن را چگونه ارزیابی می کنید؟
اسماعیل پاکزاد؛ استاد هێمن در بیشتر اشعارش مشوق زنان بوده و خواسته آنها از جلد کهنه رسومات خارج شوند و راه رشد و ترقی را در پیش بگیرند. ایشان سواد آموزی را به عنوان راه نجاتی به زنان معرفی می کند و خواهان آن است که زن کرد هم مانند زنان سایر بخش های جهان در عرصه های مختلف پیشرفت کنند و دوشادوش مردان در جامعه به فعالیت بپردازند. حتی ایشان در شعری به نقد محتوای شعریی وفایی شاعر می پردازد و می گوید من خواهان زنانی دانا و اگاه هستم و اظهار وجود زنان را در عرصه های علمی طلب می کند تا دوک ریسی شیرین در شعر وفایی را.
 با توجه به شناخت شما از ایشان، آیا ویژگی های شخصیتی ایشان با اشعارشان ارتباط دارد؟
اسماعیل پاکزاد؛ استاد هێمن شخصیت والا و برجسته ایی داشتند در سال های 58 تا 64 به خدمت ایشان می رسیدم و از محضر ادبی ایشان فیض می بردیم من در آن زمان نوجوان بودم ولی ایشان با روحیه بزرگ منشانه به استقبال ما می آمدند و آموزگار بسیار ارزشمندی برای ما محسوب می شدند. بله قطعا این روحیه در اشعار استاد بازتاب داشت و مناعت طبع، سادگی و صداقت در آن دیده می شود.
 همایش منطقه ایی استاد هێمن که اخیرا برگزار شد را چگونه ارزیابی می کنید؟
 اسماعیل پاکزاد؛ در این همایش که به استاد هیمن اختصاص داشت، بهتر بود تا از کارشناسان خبره که به صورت جدی بر آثار وی مطالعه داشته اند دعوت به عمل می آمد در حالیکه مقالات بسیاری ارائه شد و به غیر از دو مورد از آن ها(دکتر رهبر محمود زاده و عزیزآلی) سایر مقالات بسیار پیچیده بودند و با به کارگیری کلمات تخصصی موجب خستگی افراد حاضر در همایش شدند. چنانچه در مواردی حتی کسانی که مقالات را ارائه می کردند توانایی خواندن اشعار استاد هێمن را نیز نداشتند و تنها سعی شده بود تا با الگوهای علمی اروپایی سنجیده شود در حالیکه لازم بود اشعار ایشان مورد بررسی و مطالعه قرار بگیرد. در این مورد می توان به مقاله عزیز آلی اشاره کرد که بسیار زیبا و سنجیده به سبک، اسلوب و محتوای شعری استاد پرداختند.
گفت وگو از تانیا شعفی /کدخبرنگار:10102

کد مطلب: 127671  |  تاريخ: ۱۳۹۶/۱/۲۸  |  ساعت: ۱۰ : ۳۴

FaceBook   Twitter   Delicious   Digg   Buzz   Google Bookmarks   ˜áæÈ  
ارسال نظر
نام و نام خانوادگی:
پست الکترونیک:
نظر:
نظرات ارسال شده
آخرین اخبار
اشتغالزایی در دیواندره نیازمند اعتبارات دولتی است
احتمال جلوگیری از برگزاری رفراندوم در شنگال از سوی پ.ک.ک
هیئت کُرد در دیدار با مسئولان عراقی بر عدم تعویق همه پرسی تاکید کرده است
مشکلات اربیل - بغداد از طریق گفتگو قابل حل نیستند
چهار عضو PKK در بمباران مناطق شمال عراق و جنوب شرقی ترکیه کشته شدند
طرح حزب دمکرات کردستان به جنبش تغییر برای حل مشکلات
راه برون رفت از مشکلات مالی شهرداری ها، جذب سرمایه گذار است
دیدگاههای سلیقه ای برای انتخاب شهردار سنندج کارساز نیست/ فردین کمانگر
تمامی راه های مواصلاتی روستاهای بالای 20 خانوار نوسود آسفالته شدند
مهمترین تحولات روز دوشنبه 30/5/1396 در ترکیه
نگرانی ترکیه از بی اعتنایی کُردها به مخالفت ها با برگزاری همه پرسی استقلال
مجهزترین ساختمان اطفاء حریق شمال‌ غرب کشور در ارومیه کلنگ‌ زنی شد
برگزاری مسابقات شمالغرب کشور در 6 رشته ورزشی به میزبانی سنندج
جاده های کرمانشاه برای تردد زائران اربعین حسینی امن می شود
احتمال حملات مشترک ایران و ترکیه علیه PKK
امکانات